Седло
(Sedlo)- Kaba/Argo: Popo, kıç, kalçalar: İnsan kalçasını ifade eden kaba veya mizahi bir terim, daha doğrudan küfürlü ifadelerden kaçınmak amacıyla kullanılır.
1. Örnek Cümle:- Он так упал, что прямо на своё седло приземлился. [on tak u-pal, şto pı-ra-ma na sva-yo sed-lo pri-zem-lil-sa.]
- Öyle bir düştü ki, tam kıçının üstüne geldi.
2. Örnek Cümle:- Ему дали пинка под седло. [ye-mu da-li pin-ka pad sed-lo.]
- Kıçına bir tekme attılar.
3. Örnek Cümle:- Ну-ка быстро оторви своё седло от дивана и займись делом! [nu-ka bıst-ra a-tar-vi sva-yo sed-lo at di-va-na i zay-mis' dye-lam!]
- Hadi çabuk kıçını koltuktan kaldır ve işine bak!
- Eyer
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Седло
Latin Transkripsiyonu: Sedlo
Okunuşu ve Vurgu: [sed-lo]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
"Седло" [sed-lo] kelimesi standart Rusçada "eyer" anlamına gelir. Bu kelimenin kökeni Proto-Slavca *sedlo sözcüğüne dayanır ve "oturmak" anlamına gelen *seděti fiiliyle ilişkilidir (Vasmer, 1986). Dolayısıyla kelimenin temel anlamı, üzerine oturulan bir aracı ifade eder. Argo kullanımındaki "popo" anlamı, bu nesnenin işlevsel konumuyla insan vücudunun ilgili kısmı arasındaki benzerlikten, yani üzerine oturulan yer olması olgusundan türemiştir. Bu tür anlamsal kaymalar, birçok dilde nesnelerin veya hayvanların isimlerinin bedensel işlevleri veya organları tanımlamak için kullanılmasıyla ortaya çıkan yaygın bir dilbilimsel olgudur.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus argosunda "седло" [sed-lo] kelimesi, standart anlamı olan "eyer"den saparak, "kalçalar" veya "popo" anlamında kullanılır. Bu kullanım, doğrudan ve daha kaba olan "жопа" [jo-pa] veya "задница" [zad-ni-tsa] gibi terimlere göre genellikle daha az müstehcen veya daha mizahi bir alternatiftir (Plutser-Sarno, 2005; Elistratov, 2000). Konuşmacı, belirli bir seviyede kabalık ifade etmek isterken tam olarak en sert kelimeleri kullanmaktan kaçınmak istediğinde bu kelimeyi tercih edebilir. Benzer şekilde, Mokienko ve Nikitina (2000) tarafından incelenen jargon sözlükleri, standart dildeki kelimelerin, belirli sosyal gruplar veya informal iletişim bağlamlarında yeni, çoğu zaman metaforik anlamlar kazanabildiğini göstermektedir. Bu tür anlamsal genişlemeler veya kaymalar, dilin canlılığını ve yaratıcılığını yansıtır ve bir yandan alaycı bir ton katarken, diğer yandan doğrudan bir küfürden kaçınarak durumu yumuşatma işlevi görebilir. Özellikle günlük konuşmada, şaka yollu veya hafifçe eleştirel durumlarda tercih edilebilir. Örneğin, birinin düştüğünde veya bir şeyi yanlış yaptığında, "седло" kelimesiyle popo bölgesine gönderme yapmak, daha doğrudan ifadelere kıyasla daha tolere edilebilir bir mizah anlayışı sunar. Bu kullanım, kaba tabirlerin günlük dile ne şekilde entegre olduğunun ve pragmatik amaçlarla nasıl dönüştürüldüğünün bir örneğidir (Levin, 1986).
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).