Домандовать
(Domandovat')- Zor bela varmak, ucu ucuna ulaşmak, sürüne sürüne varmak: Bir yere büyük bir yorgunlukla, zorlukla veya isteksizce ulaşmak.
1. Örnek Cümle:- Кое-как домандовали до дома после этой адской смены. [ko-ye-kak da-man-do-va-li da do-ma pas-le e-tay at-skay sme-nı]
- Bu cehennem gibi vardiyadan sonra eve zor bela kendimizi attık.
2. Örnek Cümle:- Ты долго ещё будешь домандовать? Мы уже полчаса ждём. [tı dol-ga ye-şşo bu-diş da-man-do-vat'? mı u-je pol-ça-sa jdyom]
- Daha ne kadar sürüne sürüne geleceksin? Yarım saattir bekliyoruz.
- Zor bela (cinsel organ kökenli kaba bir fiille) bir yere varmak, sike sike ulaşmak.
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Домандовать
Latin Transkripsiyonu: Domandovat
Okunuşu ve Vurgu: [da-man-do-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçanın kaba ve müstehcen dil katmanında kadın cinsel organı anlamına gelen манда [man-da] kökünden türetilmiştir. Kelime, tamamlanmışlık veya bir sınıra ulaşma bildiren до- [da-] ön eki, argodaki манд- [mand-] kökü ve fiil yapıcı -овать [-a-vat'] ekinin birleşmesiyle kurulmuştur. Rus sokak dilinde ve küfürlü argoda, anatomik terimlerin ve kaba kelime köklerinin hareket, varış veya durum bildiren fiillere dönüştürülmesi oldukça yaygındır. Bu sözcük de yapısal olarak допиздовать [da-piz-da-vat'] (zor bela ulaşmak) fiiliyle tam bir anlamsal ve morfolojik paralellik gösterir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Sözcük, suç dünyası (Fenya) ve sokak argosunda bir hedefe varmayı, gitmeyi veya ulaşmayı (дойти [day-ti]) ifade eder. Ancak sıradan bir varıştan farklı olarak, bu fiil genellikle fiziksel olarak yıpratıcı, zorlu, uzun süren veya isteksizce gerçekleştirilen bir yürüyüşü ya da ulaşımı tanımlar. Rus kaba dilindeki ekspresif yapılar, konuşucunun içinde bulunduğu bıkkınlık, yorgunluk ya da öfke gibi duygusal durumları vurgulamak için anatomik kökenli küfür köklerini eylemlere entegre eder. Bu bağlamda домандовать [da-man-do-vat'] kullanımı, varılan yerin uzaklığını veya varış sürecinin ne kadar can sıkıcı olduğunu ironik ve kaba bir dille ortaya koyar. Benzer şekilde, askeri jargonda ve gençlik argosunda da üstlerin veya koşulların zorlamasıyla bir yere sürünerek, ucu ucuna ulaşma durumlarında sıklıkla tercih edilir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.