Домандиться
(Domandit'sya)- Lafı geveleyerek, oyalanarak veya anlamsız davranarak sonunda bir şeye razı olmak, anlaşmaya varmak veya bir sonucu kabullenmek: Genellikle isteksizce veya olumsuz bir süreç sonucunda bir karara veya duruma ulaşmak.
1. Örnek Cümle:- Ну что, домандился? Теперь будешь делать, как я сказал. [nu şto, da-man-dil-sa? ti-pyer' bu-diş dyel-at', kak ya ska-zal.]
- Eee, nihayet razı oldun mu? Şimdi benim dediğimi yapacaksın.
2. Örnek Cümle:- Он домандился до того, что его выгнали с работы. [on da-man-dil-sa da ta-vo, şto ye-vo vıg-na-li s ra-bo-tı.]
- Lafı geveleye geveleye, sonunda işten atılma noktasına geldi.
- Kafa ütüleyerek veya gereksiz yere uzatarak birini bir şeye ikna etmek: Bir başkasını yorucu veya sinir bozucu bir süreç sonunda bir karara veya eyleme ikna etmek.
1. Örnek Cümle:- Я всё-таки домандился до него, и он согласился. [ya fsyo-ta-ki da-man-dil-sa da ni-vo, i on sag-la-sil-sya.]
- Nihayet onu lafı uzata uzata ikna ettim ve o da kabul etti.
- Manda'lık yaparak anlaşmaya varmak
- Oyalanarak anlaşmaya varmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Домандиться
Latin Transkripsiyonu: Domandit'sya
Okunuşu ve Vurgu: [da-man-dit-sa]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
«Домандиться» fiili, Rusçanın en kaba küfür köklerinden biri olan «манда» [man-da] (kadın cinsel organı) kelimesinden türeyen «мандить» [man-dit'] (saçma sapan konuşmak, oyalanmak, zaman kaybetmek, aptalca davranmak) fiili üzerine kurulmuştur. Bu fiil, genellikle anlamsız, gereksiz veya manipülatif konuşma ve davranışları ifade eder. Fiilin başına gelen «до-» [da] ön eki, bir eylemin tamamlanmasını, belirli bir sonuca ulaşılmasını veya bir durumun aşırıya kaçmasını belirtir. Örneğin, «договориться» (anlaşmaya varmak) veya «доиграться» (oynayarak başını belaya sokmak). Son olarak, «-иться» [it-sa] soneki, fiile dönüşlülük veya edilgenlik anlamı katarak eylemin özne üzerinde tamamlandığını veya öznenin bu eylem sonucunda belirli bir duruma düştüğünü gösterir. Dolayısıyla, «домандиться» kelimesi, anlamsız konuşmalar, oyalanmalar veya aptalca davranışlar sonucunda bir tür anlaşmaya varma, bir sonucu kabullenme veya bir duruma düşme anlamını taşır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Bu argo fiil, genellikle bir kişinin başlangıçta direndiği, kaçındığı veya üzerinde durmak istemediği bir konuda, yaptığı gereksiz konuşmalar, kafa karıştırıcı davranışlar veya oyalamalar sonucunda sonunda o şeyi kabullenmeye, onaylamaya veya bir anlaşmaya varmaya zorlanmasını ifade eder. Konuşmanın veya eylemin «манда» [man-da] kökeninden gelen olumsuz, bazen aptalca veya kaba niteliği, kelimenin kullanımına alaycı, küçümseyici veya bıkkın bir ton katar. Bu bağlamda, «домандиться», bir şeyleri uzatmanın, gereksiz tartışmalar yapmanın veya konuyu saptırmanın en sonunda istenmeyen veya sıkıcı bir sonuca yol açacağını ima eder. Özellikle Sovyetler Birliği dönemindeki bürokratik engeller, kıtlık ve genel memnuniyetsizlik ortamında, insanların resmi kurumlarla veya birbirleriyle olan etkileşimlerinde sıkça karşılaştıkları "işi yokuşa sürme", "oyalama" ve "boş laf yapma" durumlarına bir gönderme olarak gelişmiş olabilir. Suç dünyası jargonu olan феня [fe-nya] içinde de, gereksiz yere laf kalabalığı yaparak veya zayıf bir pozisyonda bulunarak bir anlaşmayı (genellikle aleyhine) kabul etmek zorunda kalmayı ifade edebilir. Kelime, sıklıkla bir duruma sonunda, genellikle olumsuz bir şekilde, "evet demek" zorunda kalmak veya bir sonuca (çoğunlukla kötü bir sonuca) ulaşmak anlamında kullanılır. Örneğin, birinin sürekli aptalca şakalar yaparak sonunda bir cezayı hak etmesi veya bir anlaşmaya varamaması.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.