Скребаться
(Skrebatsya)- Cinsel ilişkiye girmek (argo, çok kaba): Özellikle kaba, kontrolsüz, hayvansı veya müstehcen bir şekilde cinsel birleşme eylemini ifade eder. Eş anlamlısı olan ебаться [ye-bat'-sya] kelimesinin daha dolaylı, ancak yine de son derece kaba bir biçimidir.
1. Örnek Cümle:- Чего вы там скребётесь в углу? [çi-vo vı tam skri-byo-t'is v ug-lu?]
- Ne yapıyorsunuz orada köşede sikişip duruyorsunuz?
2. Örnek Cümle:- Давайте, скребитесь уже! [da-vay-t'i, skri-bi-t'is u-je!]
- Hadi, sevişin artık!
- Bir şeyle aşırı uğraşmak, cebelleşmek, boğuşmak (argo, mecazi): Genellikle sonuçsuz, can sıkıcı veya yorucu bir uğraşıyı ifade eder; bir sorunla veya durumla sürekli didişmek.
1. Örnek Cümle:- Я весь день с этой бумагой скребался. [ya ves' den' s e-tuy bu-ma-goy skri-bal-sya.]
- Bütün gün bu evrakla cebelleştim.
2. Örnek Cümle:- Хватит уже с ним скребаться, бесполезно. [hva-t'it u-je s nim skri-bat'-sya, bis-pa-lyez-na.]
- Onunla uğraşmayı bırak artık, boşuna.
- Birini rahatsız etmek, peşini bırakmamak, sinir bozmak (argo, mecazi): Birine sürekli dokunmak, ilişmek veya onu irite etmek anlamında.
1. Örnek Cümle:- Не скребись ко мне со своими проблемами! [n'i skri-bis' ka m'n'e sa sva-i-m'i pra-bl'em-a-m'i!]
- Sorunlarınla bana bulaşma/benimle uğraşma!
2. Örnek Cümle:- Они постоянно скребутся друг к другу. [a-ni pas-ta-yan-na skri-bu-tsa druk k dru-gu.]
- Onlar sürekli birbirlerine sataşıyorlar/ilişiyorlar.
- Kendini kazımak / Sürtünmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Скребаться
Latin Transkripsiyonu: Skrebatsya
Okunuşu ve Vurgu: [skri-bat'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Скребаться [skri-bat'-sya] kelimesi, Proto-Slavca *skrebati kökünden türemiş olan Rusça скрести [skri-st'i] (kazımak, tırmalamak, sürtmek) fiilinin dönüşlü (reflexive) veya karşılıklı (reciprocal) biçimidir. Sözcüğün temel anlamı “kendini kazımak, tırmalamak” veya “bir şeye sürtünmek”tir. Argo bağlamındaki cinsel anlamı, fiilin fiziksel eyleminden metaforik bir uzantı olarak ortaya çıkmıştır. Cinsel ilişki eyleminin kaba, dürtüsel ve hatta hayvansı bir biçimde algılanışına atıfta bulunarak, "sürtünme" veya "sürtüşme" gibi fiziksel eylemleri çağrıştıran bir dil oyunu ve mecazdır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus argosunda скребаться [skri-bat'-sya] kelimesinin "cinsel ilişkiye girmek" anlamında kullanılması, dilin müstehcen ifadeleri dönüştürme ve yeni anlamlar yükleme mekanizmalarının tipik bir örneğidir. Doğrudan ve aşırı kaba bir küfür olan ебаться [ye-bat'-sya] kelimesinden kaçınmak veya onu dolaylı yoldan ima etmek için kullanılan alternatif bir ifadedir. Bu tür kullanımlar, V. Z. Sannikov'un belirttiği "языковая игра" [ya-zı-ka-va-ya ig-ra] (dil oyunu) kavramına uyar; yani, kelimelerin standart anlamlarından saptırılarak ironik, alaycı veya daha kaba bir etki yaratılmasıdır (Sannikov, 1999). Kelimenin cinsel anlamı, fiziksel olarak "kazıma" veya "sürtünme" eyleminin cinsel birleşmeyle ilişkilendirilmesinden kaynaklanır. Bu, cinsel eylemi kaba, mekanik veya dürtüsel bir bağlamda tasvir etmek isteyen konuşmacılar arasında yaygınlaşmıştır. Konuşmacı, bir yandan doğrudan küfürden kaçınırken, diğer yandan dile getirdiği cinsel eylemin kaba veya rahatsız edici niteliğini vurgulamış olur. Bu kullanım, hapishane argosu (феня [fe-nya]) ve genel sokak jargonu içinde de yer bulmuş, genellikle olumsuz veya aşağılayıcı bir tonda kullanılmıştır. Ayrıca, genel olarak birisiyle aşırı derecede uğraşmak, sürekli taciz etmek veya sinir bozmak gibi mecazi anlamlar da kazanmıştır; bu da fiziksel sürtünmenin mecazi olarak bir çatışma veya rahatsızlık yaratma eylemiyle eşleştirilmesiyle ilgilidir (Plutser-Sarno, 2005; Elistratov, 2000).
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Sannikov, V. Z. (1999). Русский язык в зеркале языковой игры (Dil Oyunlarının Aynasında Rus Dili).
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).