Припиздяривать
(Pripizdyarivat')- Bir şeyi kaba, özensiz veya aceleci bir şekilde çakmak, tutturmak, monte etmek: Bir nesneyi bir yere sağlam bir şekilde ama estetikten veya dikkatten yoksun bir biçimde sabitlemek.
1. Örnek Cümle:- Я быстро припиздярил эту полку к стене. [ya bıst-ra pri-piz-d'ya-ril e-tu pol-ku k sti-nye.]
- Bu rafı duvara çabucak çaktım.
2. Örnek Cümle:- Давай, припиздярь её туда покрепче, чтоб не отвалилась. [da-vay, pri-piz-d'yar' i-yo tu-da pa-krep-çe, ştob nye at-va-li-las'.]
- Hadi, düşmemesi için onu oraya daha sağlam sabitle.
- Birini bir yere veya bir duruma zorla, agresif bir şekilde yerleştirmek, dayatmak: Kişinin isteği dışında bir pozisyona getirmek veya bir sorumluluğu yüklemek.
1. Örnek Cümle:- Его припиздярили на новую должность, хотя он не хотел. [yi-vo pri-piz-d'ya-ri-li na no-vu-yu dolj-nast', hat'-ya on nye ha-tel.]
- İstememesine rağmen onu yeni göreve zorla yerleştirdiler.
- Kaba bir şekilde çakmak/tutturmak
- Zorla iliştirmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Припиздяривать
Latin Transkripsiyonu: Pripizdyarivat'
Okunuşu ve Vurgu: [pri-piz-d'ya-ri-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçadaki en temel ve ağır küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] (kadın cinsel organı) kelimesinden türemiştir. Fiilin başına gelen при- [pri-] ön eki, bir yere doğru yönelme, yaklaşma, bir şeyin bir yere eklenmesi veya tutturulması anlamlarını taşırken, sonundaki -яривать [-yarivat'] eki ise eylemin sıkça, kuvvetle veya kaba bir şekilde yapıldığını ifade eden argo ve halk dilinde sıkça rastlanan bir fiil son ekidir. Bu yapı, fiile orijinal anlamı olan "çakmak, tutturmak" eylemine kaba, aceleci, özensiz veya agresif bir nitelik katmaktadır. Vasmer'in etimolojik çalışmalarında bu türden argo türevler genellikle kökenlerini halk dilindeki güçlü ve müstehcen ifadelere dayandırır. Plutser-Sarno'nun "Büyük Rus Küfür Sözlüğü"nde bu tür kelimelerin morfolojik yapısı ve küfür kökünün eylemi nasıl yoğunlaştırdığı detaylıca incelenir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Припиздяривать» fiili, standart dildeki приколачивать [pri-ka-la-çi-vat'] (çakmak, tutturmak, sağlamlaştırmak) fiilinin argo, kaba ve küfürlü bir karşılığıdır. Kelime, bir şeyi kaba kuvvetle, aceleyle, özensizce ama sonuç olarak sağlam bir şekilde bir yere iliştirmek, monte etmek veya yerleştirmek anlamında kullanılır. Eylemin doğasında genellikle bir miktar agresiflik, sabırsızlık veya aldırışsızlık bulunur. Bu tür fiiller, özellikle ağır iş kollarında, inşaatlarda, askeriyede veya hapishane ortamlarında, yani феня [fe-nya] argosunda yaygın olarak duyulur. Zemskaya ve Mokienko & Nikitina gibi dilbilimciler, post-Sovyet dönemde dilin alt katmanlarından gelen bu tür ifadelerin günlük konuşmaya nasıl sızdığını ve standart fiillerin yerine daha ekspresif, duygusal yüklü argo kelimelerin tercih edildiğini belirtirler. Fiil aynı zamanda mecazi anlamda, birini bir yere zorla yerleştirmek, bir görevi veya durumu birine dayatmak anlamlarında da kullanılabilir. Bu kullanım, Levin'in "Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine" adlı eserinde bahsettiği, küfürlü kelimelerin sadece aşağılama değil, aynı zamanda eylemi vurgulama ve yoğunlaştırma işlevini de yerine getirdiğini göstermektedir. Kelimenin kullanımında, eylemin hızlıca ve kaba bir biçimde tamamlandığına dair bir gönderme de mevcuttur.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).