1. KELİME VE FONETİK

Kiril Yazılışı: Похуяривать
Latin Transkripsiyonu: Pohuyarivat'
Okunuşu ve Vurgu: [pa-hu-ya-ri-vat']

2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)

«Похуяривать» [pa-hu-ya-ri-vat'] fiili, Rusça küfür jargonunun en temel köklerinden biri olan «хуй» [huy] (erkek cinsel organı) kelimesinden türeyen «хуярить» [hu-ya-rit'] fiilinin iteratif (tekrarlanan) ve hafifletici ön ek «по-» [po] ile oluşturulmuş, tekrarlayıcı nitelikli bir fiilidir. «Хуй» [huy] kökü, Vasmer’e göre Proto-Slavca *xujь kökeninden gelen, Slav dillerinde eski zamanlardan beri var olan ve aşırı kaba kabul edilen bir terimdir. Plutser-Sarno ve Elistratov’un çalışmalarında da belirtildiği gibi, «хуярить» [hu-ya-rit'] fiili kaba argoda genellikle “şiddetli bir şekilde vurmak, pataklamak, harcamak, perişan etmek” gibi güçlü ve yıkıcı anlamlara gelir. «Похуяривать» [pa-hu-ya-ri-vat'] fiilinde ise «по-» [po] ön eki ve iteratif fiil yapım eki olan «-ивать» [i-vat'] bir araya gelerek eylemin yoğunluğunu ve sıklığını değiştirir. Bu morfolojik yapı, «хуярить» [hu-ya-rit'] fiilinin ifade ettiği şiddetli eylemi “arada sırada, hafifçe veya bir süre” yapma anlamı verir. Böylece kelime, orijinal kaba ve güçlü anlamını yumuşatarak, daha hafif ve tekrarlanan bir eyleme dönüştürme eğilimindedir.

3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE

Rusça küfür jargonunda «хуй» [huy] kökü ve türevleri, konuşmacının güçlü öfke, küçümseme, alay veya kayıtsızlık gibi duygularını ifade etmek için yaygın olarak kullanılır. «Похуяривать» [pa-hu-ya-ri-vat'] fiili, bu kökün ifade gücünü korurken, eylemin kendisini bir dereceye kadar nötralize eden veya hafifleten ilginç bir örnektir. Dilbilimsel olarak, «по-» [po] ön eki ve iteratif fiil yapısı (yani, «-ивать» [i-vat'] eki) bir araya geldiğinde, fiilin temel anlamını daha az yoğun, aralıklı veya belli bir süre boyunca devam eden bir eyleme dönüştürür. Levin ve Sannikov’un çalışmalarında incelendiği üzere, bu tür morfolojik manipülasyonlar, konuşmacıya kaba bir kelime haznesi kullanarak bile belirli bir eylem için daha ince bir tonlama veya pragmatik niyet ekleme olanağı sunar. «Хуярить» [hu-ya-rit'] fiilinin doğrudan ve agresif “vurmak” veya “yapmak” anlamı, «похуяривать» [pa-hu-ya-ri-vat'] ile “arada sırada vurmak, hafifçe pataklamak” veya “arada sırada gezinmek, dolaşmak” gibi daha hafif ve eylemin belirginliğini azaltan bir anlama bürünür. Bu kullanım, Elistratov ve Mokienko’nun çalışmalarında belirtildiği gibi, argoda fiillerin orijinal, genellikle şiddet içeren anlamlarından uzaklaşarak gündelik eylemleri tanımlamak için kullanılmasına bir örnektir. Bu durum, kelimenin kökenindeki güçlü küfür ifadesinin zamanla anlamsal bir zayıflama (semantic bleaching) yaşayarak daha geniş ve bazen de daha masum bağlamlarda kullanılabildiğini gösterir. Bu kullanım, konuşmacının eyleme karşı kayıtsızlığını veya eylemin önemsizliğini vurgulamak için bilinçli bir tercih olabilir. Zemskaya’nın 20. yüzyıl Rusçası üzerine yaptığı çalışmalar, Sovyet sonrası dönemde dilin ne kadar dinamikleştiğini ve argodaki kelimelerin yeni anlamlar kazanabildiğini göstermektedir. «Похуяривать» [pa-hu-ya-ri-vat'] gibi kelimeler, konuşmacının otoriteye veya resmi dile karşı bir duruşunu, mizahi bir yaklaşımını veya sadece rahat, informel bir iletişim biçimini yansıtabilir. Kelime hala kökeni itibarıyla kaba kabul edilse de, kazandığı hafifletilmiş anlamlar günlük konuşmada daha esnek bir kullanım alanı bulmasını sağlamıştır.

4. KAYNAKÇA

• Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
• Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
• Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
• Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
• Sannikov, V. Z. (1999). Русский язык в зеркале языковой игры (Dil Oyunlarının Aynasında Rus Dili).
• Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
• Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).