Петух
(Petuh)- Hapishane argosunda, diğer mahkumlar tarafından cinsel istismara uğratılarak statüsü düşürülen erkek; pasif eşcinsel: Rus hapishane sisteminde hiyerarşinin en alt basamağında yer alan, cinsel yolla aşağılanmış ve tüm haklarından mahrum bırakılmış kişi.
1. Örnek Cümle:- Его опустили до петуха, теперь он никто в тюрьме. [yi-vo ap-us-ti-li da pi-tu-ha, tyi-pyer' on nik-to v tyur'-mye]
- Onu "horoz" statüsüne düşürdüler, şimdi hapishanede bir hiç.
2. Örnek Cümle:- Петухам здесь не место, они живут отдельно. [pi-tu-ham zdyes' nye myes-ta, a-ni jı-vut at-dyel'-na]
- "Horoz"ların burada yeri yok, ayrı yaşıyorlar.
- Genel argoda, aşağılık, korkak, zayıf, ikiyüzlü veya eşcinsel anlamına gelen ağır bir hakaret: Kişiyi küçük düşürmek, onurunu zedelemek amacıyla kullanılan çok kaba ve saldırgan bir terim.
1. Örnek Cümle:- Ты что, петух, совсем страх потерял? [tı şto, pi-tuh, saf-syem strah pa-tyi-ryal?]
- Ne oldu, "horoz", tüm korkunu mu yitirdin?
2. Örnek Cümle:- Только петух будет так себя вести и доносить на своих. [tol'-ka pi-tuh bu-dyet tak syi-bya vyis-ti i da-nas-it' na sva-yih]
- Sadece bir "horoz" böyle davranır ve kendi arkadaşlarını ispiyonlar.
- Horoz
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Петух
Latin Transkripsiyonu: Petuh
Okunuşu ve Vurgu: [pi-tuh]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusça kelime `петух` [pi-tuh] doğrudan "horoz" anlamına gelmektedir. Kelimenin kökeni, "şarkı söylemek" veya "ötmek" anlamlarına gelen `петь` [pet'] fiiline dayanır; bu da horozun karakteristik ötüşünü ifade eder. Bu etimolojik bağlam, kelimenin temel, standart dil anlamını oluşturur. Ancak, argo ve küfürlü kullanımdaki anlamı, bu kök anlamdan tamamen ayrılarak özel bir sosyokültürel bağlamda gelişmiştir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus dilinde `петух` [pi-tuh] kelimesinin en ağır ve aşağılayıcı kullanımı, özellikle hapishane ve suç dünyası argosu olan `феня` [fe-nya] içerisinde ortaya çıkar. Bu bağlamda, bir `петух` [pi-tuh] hapishane hiyerarşisinin en alt kademesinde yer alan, diğer mahkumlar tarafından cinsel istismara uğratılmış, aşağılanmış ve bu nedenle tüm hakları ve statüsü elinden alınmış bir mahkumu ifade eder. Bu durum, kişinin kendi cinsel yönelimiyle ilgili olmaktan ziyade, hapishane sisteminde hükmetme, aşağılama ve cezalandırma amacıyla uygulanan bir sosyo-cinsel tecavüz ve statü düşürme eyleminin sonucudur. Galeotti (2018) ve Chalidze (1977) gibi kaynakların belirttiği üzere, bu mahkumlar toplumdan dışlanır, tuvaletlerin yakınındaki özel alanlarda yaşamak zorunda kalırlar, ayrı yemek kapları kullanırlar ve diğer mahkumlarla fiziksel temas kurmaları yasaktır; zira temasları "kirletici" veya `западло` [za-pad-la] olarak kabul edilir.
Likhachev'in (1933) "Hırsız Dilindeki İlkel Primitivizm Özellikleri" adlı çalışması, bu tür terimlerin hapishane argosunda nasıl derin ve ritüelistik bir öneme sahip olduğunu açıklar. `Петух` [pi-tuh] statüsü geri dönülemezdir ve cezaevi içinde bir tür "ölüm" anlamına gelir; çünkü kişi, onurunu ve kimliğini tamamen kaybetmiş olur. Bu durum, toplum dışı bir varoluşa itilme ve tam bir damgalanma halidir. Argosal anlam, standart dildeki "horoz" kavramıyla çelişir; zira horoz genellikle güç, saldırganlık ve maskülenlikle ilişkilendirilirken, `петух` [pi-tuh] terimi tam tersine mutlak pasifliği, zayıflığı ve aşağılanmayı simgeler. Kelimenin bu sosyokültürel ağırlığı nedeniyle, günlük dilde `петух` [pi-tuh] kelimesi, hapishane geçmişinden bağımsız olarak, korkak, zayıf, ikiyüzlü, aşağılık veya eşcinsel olduğuna inanılan bir erkeği aşağılamak için kullanılan en ağır hakaretlerden biridir. Terim, doğrudan Rusya'nın suç dünyasının acımasız hiyerarşisi ve şiddet kültürüyle özdeşleşmiştir.
4. KAYNAKÇA
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Chalidze, V. (1977). Criminal Russia: Essays on Crime in the Soviet Union. Random House.
- Galeotti, M. (2018). The Vory: Russia's Super Mafia. Yale University Press.
- Likhachev, D. S. (1933). Черты первобытного примитивизма воровской речи.
