Клозетная девка
(Klozetnaya devka)- Umumi tuvaletlerde partner arayan pasif eşcinsel erkek: Umumi helalarda, tuvaletlerde cinsel partner arayan veya ilişkiye giren pasif eşcinsel erkeğe verilen alaycı ve aşağılayıcı ad.
1. Örnek Cümle:- Его опять видели у вокзала, настоящая клозетная девка. [ye-vo ap-yat vi-de-li u vak-za-la, nas-ta-yaş-şa-ya kla-zyet-na-ya dyef-ka]
- Onu yine garın orada gördüler, tam bir tuvalet kızı.
2. Örnek Cümle:- В советские годы этих сортирных девок постоянно задерживала милиция в общественных туалетах. [v sa-vyet-ski-ye go-dı e-tih sar-tir-nıh dye-vok pas-ta-yan-na za-dyer-ji-va-la mi-li-tsi-ya v ab-şşest-ven-nıh tu-a-lye-tah]
- Sovyet yıllarında polis, bu helacı tipleri umumi tuvaletlerde sürekli gözaltına alırdı.
- Hela kızı / Tuvalet kızı / Massandra
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Клозетная девка (сортирная девка, туалетная девка, массандра)
Latin Transkripsiyonu: Klozetnaya devka (sortirnaya devka, tualetnaya devka, massandra)
Okunuşu ve Vurgu: [kla-zyet-na-ya dyef-ka] ([sar-tir-na-ya dyef-ka], [tu-a-lyet-na-ya dyef-ka], [ma-ssan-dra])
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
İfade grubunu oluşturan sözcükler, mekânsal nitelemeler ile cinsiyetçi ve alaycı aşağılama eklerinin bir araya gelmesiyle türetilmiştir. Almanca Klosett kelimesinden Rusçaya geçen клозет [kla-zyet], Fransızca sortie sözcüğünden türeyen сортир [sar-tir] ve Fransızca toilette kelimesinden geçen туалет [tu-a-lyet] sözcükleri umumi tuvalet mekanlarını ifade eder. Bu mekan isimlerinin sonuna eklenen девка [dyef-ka] (kız, hizmetçi kız, fahişe) kelimesi, erkeği kadınlaştırarak (feminize ederek) aşağılama amacı taşır. Массандра [ma-ssan-dra] kelimesi ise Kırım'daki ünlü şarap imalathanesi ve mahzenlerinden mülhem, karanlık, nemli ve yeraltı mekanlarını çağrıştıran alaycı bir benzetme veya hırsızlık argosundaki [fe-nya] gizli buluşma noktası terminolojisinden türemiştir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Sovyetler Birliği döneminde eşcinsellik ceza kanununun (RSFSR Ceza Kanunu Madde 121) kapsamı altında suç sayılmaktaydı ve ağır hapis cezalarıyla cezalandırılmaktaydı. Bu durum, eşcinsel bireylerin sosyalleşme ve partner bulma imkanlarını son derece kısıtlamış, gizli buluşma mekanlarının oluşmasına yol açmıştır. Parklar, tren garları ve özellikle umumi tuvaletler (jargondaki adıyla плешка [plyeş-ka] veya туалет [tu-a-lyet]), kolluk kuvvetlerinin takibinden kaçınmak isteyen bireyler için birer temas noktası haline gelmiştir. Suç dünyasının dili olan феня [fe-nya] ve sokak jargonunda, bu alanlarda pasif rol üstlenen veya partner arayan erkekleri aşağılamak, damgalamak ve cinsiyet kimliklerini değersizleştirmek amacıyla клозетная девка [kla-zyet-na-ya dyef-ka], сортирная девка [sar-tir-na-ya dyef-ka] ve туалетная девка [tu-a-lyet-na-ya dyef-ka] gibi deyimler türetilmiştir. Bu ifadeler, hem suç cezaevi alt kültüründeki опущенный [a-puş-şen-nıy] kastının hiyerarşik aşağılamalarını hem de sokak düzeyindeki homofobik söylemi yansıtmaktadır.
4. KAYNAKÇA
- Chalidze, V. (1977). Criminal Russia: Essays on Crime in the Soviet Union. Random House.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.