Двужопник
(Dvujopnik)- İki yüzlü, sinsi, çıkarına göre yön değiştiren güvenilmez kişi (Dönek / Fırsatçı): Aynı anda iki tarafı da idare etmeye çalışarak kendi menfaatini gözeten omurgasız karakter.
1. Örnek Cümle:- Ты с ним поосторожнее, он типичный двужопник, и нашим и вашим за грош продаст. [tı s nim pa-as-ta-roj-ni-ye, on ti-piç-nıy dvu-jop-nik, i na-şım i va-şım za groş pra-dast]
- Onunla dikkatli ol, o tipik bir iki yüzlüdür; üç kuruşa bizi de satar onları da.
2. Örnek Cümle:- Хватит вести себя как двужопник, выбери уже одну сторону. [hva-tit vis-ti si-bya kak dvu-jop-nik, vı-bi-ri u-je ad-nu sto-ra-nu]
- İki yüzlülük yapmayı bırak da artık bir taraf seç.
- Çift kıçlı / İki götü olan
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Двужопник
Latin Transkripsiyonu: Dvujopnik
Okunuşu ve Vurgu: [dvu-jop-nik]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçada iki anlamına gelen два [dva] sayı sıfatı ile kaba dilde kıç, göt anlamına gelen жопа [jo-pa] kelimesinin birleşiminden türetilmiştir. Kelimenin sonuna eklenen -ник [-nik] eki ise bu niteliği taşıyan veya bu davranışı sergileyen kişiyi tanımlayan bir yapım ekidir. Kelimenin tam harfi çevirisi "iki kıçlı" veya "çift götü olan" şeklindedir. Bir organın çift olması üzerinden geliştirilen bu mecazi yapı, kişinin tek bir duruş sergileyememesi fikrine dayanır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Sosyokültürel açıdan bu kelime, Rus toplumunda en çok eleştirilen ve güvenilmez kabul edilen insan tipolojisini tanımlar. Rusçadaki yaygın bir deyim olan сидеть на двух стульях [si-det' na dvuh stul-yah] (iki sandalyeye birden oturmaya çalışmak) ifadesiyle doğrudan anlamsal ilişki içindedir. Kişinin çıkarı uğruna aynı anda birbirine düşman veya rakip olan iki tarafı da idare etmeye çalışmasını, omurgasız ve kaypak bir duruş sergilemesini ifade eder. Sovyet döneminin zorlu ekonomik ve politik koşullarında, resmi otorite ile yeraltı dünyası veya muhalif gruplar arasında mekik dokuyan, her iki taraftan da faydalanan ikiyüzlü bireyler için sokak argosunda kullanılmaya başlanmıştır. Günümüz Rusçasında ise iş hayatında, siyasette veya kişisel ilişkilerde güvenilmez, çıkarcı, nabza göre şerbet veren ve sinsi karakterleri tanımlayan son derece aşağılayıcı ve kaba bir ifade olarak varlığını sürdürmektedir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).