Допиздякаться
(Dopizdyakatsya)- Çok konuşarak veya gevezelik ederek kendini bir belaya sokmak, başını derde sokmak: Kişinin kontrolsüz veya uygunsuz konuşmaları sonucu istenmeyen bir duruma düşmesi.
1. Örnek Cümle:- Ты так допиздякаешься, что потом будешь жалеть. [tı tak da-piz-dya-kat'-sya, şto pa-tom bu-dyeş' ja-lyet']
- Böyle gevezelik edersen, sonra kendini sikersin.
- Gevezelik ederek bir şeyin bokunu çıkarmak, mahvetmek veya istenmeyen bir şeyi açığa vurmak: Konuşmanın veya dedikodunun bir durumu kötüleştirmesi veya sırları ifşa etmesi.
1. Örnek Cümle:- Мы чуть не допиздякались до того, что начальник всё узнал. [mı çut' nye da-piz-dya-kat'-sya da ta-vo, şto na-çal'-nik fsyo uz-nal]
- Az kalsın gevezelik edip her boku patrona açığa vuracaktık.
- Bir konu üzerinde çok konuşmaktan, tartışmaktan veya gevezelik etmekten bıkmak, usanmak: Aşırı ve sonuçsuz konuşmanın yarattığı yorgunluk.
1. Örnek Cümle:- Хватит уже допиздякаться, я устал это слушать. [hva-tit u-je da-piz-dya-kat'-sya, ya us-tal eta slu-şat']
- Yeter artık gevezelik etme, dinlemekten sikildim.
- Amcıklaşana kadar konuşmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздякаться
Latin Transkripsiyonu: Dopizdyakatsya
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-dya-kat'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın dört ana küfür kökünden biri olan kadın cinsel organı anlamına gelen пизда [piz-da] kelimesinden türemiştir. Fiilin yapısında yer alan до- [do] ön eki, bir eylemin tamamlandığını veya belirli bir noktaya ulaştığını belirtirken, -ся [-sya] soneki fiile dönüşlülük (reflexive) anlamı katar, yani eylemin öznenin kendisi üzerinde gerçekleştiğini ifade eder. Kelimenin temelinde bulunan пиздякать [piz-dya-kat'] fiili ise argoda 'gevezelik etmek', 'anlamsız konuşmak', 'boş laf etmek' veya 'piçlik yapmak' gibi anlamlara gelir. Dolayısıyla, допиздякаться [da-piz-dya-kat'sya] fiili, 'çok konuşarak, gevezelik ederek veya boş laf yaparak kendini bir duruma düşürmek, bir noktaya gelmek' gibi bir anlama sahiptir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Допиздякаться [da-piz-dya-kat'sya] kelimesi, Rusça argo ve kaba dilde yaygın olarak kullanılan güçlü ve ekspresif bir fiildir. Sosyodilbilimsel açıdan (Levin, 1986; Zemskaya, 1996), bu tür kelimeler konuşucunun bıkkınlık, hayal kırıklığı veya otoriteye karşı reddiye gibi yoğun duygularını ifade etmesine olanak tanır. Kelime, kişinin kontrolsüz, gereksiz veya uygunsuz konuşmaları sonucunda genellikle olumsuz bir durumla karşılaşmasını, başını belaya sokmasını veya bir durumu mahvetmesini ima eder. Özellikle Sovyet sonrası dönemde, dilsel tabuların yıkılması ve sokak dilinin standart dile daha fazla nüfuz etmesiyle birlikte, bu tür türev kelimelerin kullanımı artmıştır (Zemskaya, 1996). Hapishane argosu феня [fe-nya] içinde de benzer anlamda fiiller bulunmakla birlikte, допиздякаться [da-piz-dya-kat'sya] daha çok genel kaba konuşma diline aittir. Kelime, sadece konuşma eylemini değil, bu eylemin getirdiği kaçınılmaz olumsuz sonuçları ve kişinin kendi eylemleriyle kendini ne kadar kötü bir duruma sokabileceğini vurgular.