Допиздиться
(Dopizditsya)- Çok konuşarak, yalan söyleyerek veya kaşınarak başına büyük bir bela açmak, dayak yemeyi hak etmek: Gereksiz konuşmaların fiziksel veya sosyal bir cezayla sonuçlanması durumu.
1. Örnek Cümle:- Ты сейчас допиздишься! [tı si-ças da-piz-diş-sa]
- Şimdi çok konuşup belanı siktireceksin! (Kaşınıyorsun!)
2. Örnek Cümle:- Он допизделся до того, что ему разбили лицо. [on da-piz-del-sa da ta-vo, şto ye-mu raz-bi-li li-tso]
- Çok konuşup kaşındığı için sonunda yüzünü gözünü dağıttılar.
- Çetin, yorucu ve kaba bir pazarlığın ardından nihayet ortak bir anlaşmaya varmak: Uzun tartışmalardan sonra uzlaşmak.
1. Örnek Cümle:- Мы три часа спорили, но всё-таки допизделись до нормальных условий. [mı tri ça-sa spo-ri-li, no fso-ta-ki da-piz-de-lis' da nar-mal-nıh us-lo-viy]
- Üç saat tartıştık ama sike sike normal şartlarda anlaştık.
2. Örnek Cümle:- Ну что, допизделись или дальше будете орать? [nu şto, da-piz-de-lis' i-li dal-şe bu-di-te a-rat']
- Eee, nihayet ortak bir noktada anlaştınız mı yoksa daha bağrışacak mısınız?
- Konuşarak kendini amcıklatmak / Konuşarak bela aramak
- Sike sike anlaşmaya varmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздиться
Latin Transkripsiyonu: Dopizditsya
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-dit-sa]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçada kadın cinsel organını tanımlayan ve dilin en üretken ağır küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] kelimesinden türetilmiştir. Kelime, fiil yapıcı до- [da-] ön eki ve dönüşlülük bildiren -ся [-sya] son eki ile birleşerek oluşturulmuştur. Rusça dilbilgisinde до- [da-] ön eki, bir eylemin sınırına, aşırı noktasına ulaşıldığını veya bu eylemin sonucunda olumsuz bir durumun tetiklendiğini belirtir. Bu bağlamda kelime, kelime anlamı olarak "konuşarak kendini sınır noktasına/felakete ulaştırmak" veya "konuşma yoluyla işi bitirmek" anlamlarına gelir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak kültürü, hapishane jargonu ve günlük kaba konuşma dilinde bu kelime iki ana anlama sahiptir. Birinci ve en yaygın kullanımında, kişinin çok fazla yalan söylemesi, boş konuşması, birilerini kışkırtması veya gereksiz yere dırdır etmesi neticesinde fiziksel bir şiddetle (dayakla), cezalandırılmayla veya büyük bir felaketle karşılaşmasını ifade eder. Sokak raconunda bir tehdit ve uyarı ifadesi olarak son derece yaygındır. İkinci anlamı ise (özellikle suç dünyasındaki çetin pazarlıklara atıfla) tarafların uzun, yorucu, hararetli ve kaba tartışmaların ardından nihayet bir uzlaşıya varması, anlaşmayı koparması durumunu tasvir eder. Bu ikinci kullanım, tarafların birbirlerini ikna etmek veya alt etmek için tüm argümanlarını (ve yalanlarını) tüketip nihayetinde "sike sike ortak bir noktaya gelmesi" durumunu alaycı bir üslupla açıklar.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).