Выпиздяхивание
(Vypizdyakhivanie)- Birini bir yerden kaba kuvvet ve küfürlerle siktir edip dışarı atma eylemi (Fiziksel tahliye): İstenmeyen bir şahsın kapı dışarı edilmesi, yaka paça mekandan fırlatılması süreci.
1. Örnek Cümle:- Вчера в клубе началось массовое выпиздяхивание пьяных гостей охранниками. [fçi-ra f klu-bi na-ça-las' mas-sa-va-ye vı-piz-dya-hi-va-ni-ye pya-nıh gas-tey ah-ran-ni-ka-mi]
- Dün kulüpte güvenliklerin sarhoş müşterileri siktir ede ede dışarı fırlatması başladı.
2. Örnek Cümle:- Твоё выпиздяхивание из квартиры — это лишь вопрос времени, если не начнёшь платить за аренду. [tva-yo vı-piz-dya-hi-va-ni-ye is kvar-ti-rı — e-ta liş va-pros vri-mi-ni, yes-li ni naç-nyoş pla-tit' za a-ren-du]
- Kirayı ödemeye başlamazsan, daireden siktir edilip sokağa atılman an meselesi.
- Birini işten kaba, aşağılayıcı ve ani bir şekilde kovma (Mecazi/Sosyal ilişkiler): Kurumsal veya profesyonel bir ortamdan rezil edilerek ilişiğin kesilmesi süreci.
1. Örnek Cümle:- После того скандала его выпиздяхивание из фирмы произошло за пять минут. [pas-li ta-vo skan-da-la ye-vo vı-piz-dya-hi-va-ni-ye is fir-mı pra-i-zaş-lo za pyat' mi-nut]
- O skandaldan sonra herifin şirketten siktir edilip kovulması beş dakika sürdü.
- Siktir çekilerek dışarı fırlatılma / Tekme tokat kapı dışarı edilme eylemi
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Выпиздяхивание
Latin Transkripsiyonu: Vypizdyakhivanie
Okunuşu ve Vurgu: [vı-piz-dya-hi-va-ni-ye]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusça mat (müstehcen/küfürlü argo) sisteminin en temel dört sütunundan biri olan ve kadın cinsel organını tanımlayan пизда [pizda] kökünden türetilmiştir. Bu köke yönelim ve dışarı çıkarma bildiren вы- [vı-] ön eki ile tekrarlılık, süreklilik ve eylemin şiddetini artıran karmaşık -яхива- [-yahiva-] fışkırtma/yoğunlaştırma eki eklenmiş, son olarak eylemi isimleştiren nötr isim yapım eki -ние [-niye] ile kelime tamamlanmıştır. Kelime yapısı itibariyle, bir kişiyi bulunulan alandan son derece kaba, agresif ve aşağılayıcı bir üslupla, adeta fiziksel şiddet kullanarak veya ağır küfürler eşliğinde uzaklaştırma, siktir edip dışarı atma eyleminin isim halidir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sosyokültürel yapısında mat kelimeler sadece statik isimler olmaktan ziyade, dinamik eylemleri ve durumları en uç noktada betimleyen esnek birer dilsel araçtır. Выпиздяхивание kavramı da bu esnekliğin en gelişmiş morfolojik örneklerinden biridir. Gündelik dildeki sıradan bir "kovma" veya "dışarı atma" (выселение, выдворение, увольнение) eylemini aşırı derecede dramatikleştirerek, eyleme maruz kalan kişinin hiçbir onuru gözetilmeden, yaka paça, götüne tekmeyi yiyerek veya siktir çekilerek kapı dışarı edilmesini ifade eder. Bu kavram sadece evden veya mekandan kaba kuvvetle atılmayı değil, aynı zamanda hiyerarşik yapılarda (örneğin iş yerlerinde, askeri ortamlarda veya arkadaş gruplarında) birinin tüm ilişkisinin bir anda ve rezil edilerek kesilmesini tasvir etmek için de sıkça kullanılır. Sovyet sonrası dönemde, vahşi kapitalizmin ve mafyatik ilişkilerin sokağa yansımasıyla birlikte, güvenlik görevlilerinin (badygarların) istenmeyen kişileri gece kulüplerinden veya mekanlardan acımasızca fırlatması durumunu tanımlayan popüler sokak argosu terimlerinden biri haline gelmiştir.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language.