Вымандяхивать
(Vymandyakhivat')- İsteksizce, yavaşça veya sallana sallana dışarı çıkmak / belirmek: Bir yerden çok uzun sürede, nazlanarak veya ağır ağır dışarı süzülmek.
1. Örnek Cümle:- Из подъезда наконец-то вымандяхивает наш сосед. [is pad-yez-da na-ka-nyets-ta vı-man-dya-hi-va-yet naş sa-syet]
- Apartmandan nihayet bizim komşu sallana sallana çıkıyor.
2. Örnek Cümle:- Хватит там сидеть, вымандяхивай уже на улицу! [hva-tit tam si-dyet', vı-man-dya-hi-vay u-je na u-li-tsu]
- Orada oturup durduğun yeter, siktir ol çık artık sokağa!
- Süslenerek, kibirle veya gösterişli bir şekilde ortaya çıkmak / arz-ı endam etmek: Kendini naza çekerek veya dikkat çekmeye çalışarak bir yerden dışarı adım atmak.
1. Örnek Cümle:- Смотри, как она из машины вымандяхивает, словно королева. [smat-ri, kak a-na is ma-şı-nı vı-man-dya-hi-va-yet, slov-na ka-ra-lye-va]
- Şuna bak, arabadan sanki kraliçeymiş gibi kasıla kasıla çıkıyor.
- Am kökünden türetilerek dışarı çıkmak / sallana sallana belirmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Вымандяхивать
Latin Transkripsiyonu: Vymandyakhivat'
Okunuşu ve Vurgu: [vı-man-dya-hi-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçada bir yerden dışarı çıkma veya uzaklaşma eylemini bildiren вы- [vı-] öneki ile dişi cinsel organını niteleyen kaba mat sözcüğü манда [manda] kökünün birleşiminden türetilmiştir. Fiil, sonuna gelen -яхивать [-ya-hi-vat'] frekventatif (süreklilik ve tekrarlama bildiren) ekiyle birleşerek eylemin uzun sürdüğünü, yayayıp sallanarak yapıldığını niteler. Kelimenin temel anlamsal oluşumu, kaba bir cinsel organ tasviri üzerinden sıradan bir eylemin kaba ve ekspresif bir şekilde fiilleştirilmesine dayanır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak dilinde ve mat sisteminde, cinsel organ isimlerinden türetilen fiiller son derece zengin bir semantik çeşitliliğe sahiptir. Вымандяхивать fiili, standart dildeki tarafsız выходить (çıkmak, belirmek) veya вылезать (çıkıvermek, belirmek) fiillerinin kaba, küfürlü ve yüksek düzeyde bıkkınlık ve alay içeren bir versiyonudur. Bu kelime, bir kişinin kapalı bir alandan (ev, oda, araba vb.) son derece yavaş, nazlanarak, gösterişli bir şekilde veya sanki çok önemli biriymiş gibi kasılarak çıkmasını eleştirmek için kullanılır. Konuşucu, bu ifadeyle karşısındaki kişinin çıkış süresinin uzamasına duyduğu tahammülsüzlüğü veya onun bu kibirli tavrını doğrudan aşağılar. Sovyet sonrası dönemde, özellikle sokak jargonunda ve hapishane argosunda (Fenya) mekanik gündelik eylemleri aşırı kaba ve betimleyici hale getirmek amacıyla bu tarz türetimler oldukça yaygınlaşmıştır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).