Высосать
(Vısosat')- Oral seks (sakso) yoluyla bir işi halletmek / bir menfaat sağlamak: Bir otorite figürüne oral seks yaparak terfi almak, cezadan kurtulmak veya bir ayrıcalık elde etmek.
1. Örnek Cümle:- Как она получила это повышение? Да просто высосала его у босса! [kak a-na pa-lu-çi-la e-ta pa-vı-şe-ni-ye? da pras-ta vı-sa-sa-la i-vo u bos-sa]
- Bu terfiyi nasıl aldı? Patronuna sakso çekerek kopardı işte!
2. Örnek Cümle:- Думаешь, гаишник её отпустил просто так? Она ему высосала прощение. [du-ma-yeş, ga-iş-nik ye-yo at-pus-til pras-ta tak? a-na ye-mu vı-sa-sa-la pra-şşe-ni-ye]
- Trafik polisinin onu öylece bıraktığını mı sanıyorsun? Sakso çekerek yırttı (affettirdi).
- Birinin iliğini kemiğini sömürmek / kaynaklarını tüketmek (Mecazi / Kaba): Bir kişinin enerjisini, parasını veya sabrını son raddesine kadar tüketmek.
1. Örnek Cümle:- Этот проект высосал из меня все силы. [e-tat pra-yekt vı-sa-sal iz mi-nya fse si-lı]
- Bu proje benim iliğimi kemiğimi sömürdü (tüm enerjimi emdi).
- Emip bitirmek / Emerek çıkarmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Высосать
Latin Transkripsiyonu: Vısosat
Okunuşu ve Vurgu: [vı-sa-sat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçadaki perfective (tamamlanmış) yapıdaki высосать [vı-sa-sat'] fiili, dışarıya doğru veya tamamen eylemini niteleyen вы- [vı-] öneki ile emmek anlamına gelen сосать [sa-sat'] eyleminin birleşiminden türetilmiştir. Kelimenin standart dildeki sözlük anlamı "emerek tüketmek", "emip bitirmek" veya "içindeki sıvıyı tamamen çekmek" şeklindedir. Argo düzleminde ise cinsel bir eylem olan fellatio (минет [mi-nyet]) üzerinden geliştirilen kaba bir metaforla anlamsal kaymaya uğramıştır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak jargonunda ve kaba halk dilinde bu eylem, salt cinsel bir birleşmeyi tanımlamaktan öte, bir çıkar ilişkisini veya zor bir durumdan kurtulma mekanizmasını ifade eder. İfadenin kökeninde yatan kaba mantık, kişinin nüfuz sahibi birine (çoğu zaman bir yöneticiye, memura veya otorite figürüne) oral seks yaparak veya aşırı derecede dalkavukluk edip tavizler vererek istediği bir kararı aldırması veya bir işi kendi lehine sonuçlandırmasıdır. Bu durum Rus argosunda высосать дело [vı-sa-sat' dye-la] yani "emerek işi bitirmek/çözmek" kalıbıyla da bilinir. Özellikle rüşvetin, kayırmacılığın ve bürokratik engellerin yoğun olduğu Post-Sovyet toplumunda, zayıf konumdaki bireylerin (genellikle kadınların, ancak hiyerarşik alt kademelerdeki herkesin) otoritelerle kurduğu dalkavukça ya da cinsel tavizlere dayalı ilişkileri tanımlamak için bu son derece aşağılayıcı ve kaba fiil kullanılır. Diğer taraftan kelime, cinsellikten tamamen bağımsız olarak da birinin enerjisini, parasını veya kaynaklarını tamamen sömürmek anlamında kaba bir sömürü metaforu olarak işlev görür.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.