Впиздохиваться
(Vpizdohivatsya)- Sık sık başını belaya sokmak, kötü durumlara düşmek, boka batmak: Kendini sürekli olarak olumsuz, istenmeyen ve zor durumlarda bulmak; bir dizi talihsiz olaya karışmak.
1. Örnek Cümle:- Я постоянно впиздохиваюсь в какие-то мутные истории. [ya pas-ta-yan-na v-piz-da-hi-va-yus' v ka-ki-ye-ta mut-nı-ye is-to-ri-i]
- Ben sürekli bir bokların içine düşüyorum/başımı belaya sokuyorum.
2. Örnek Cümle:- Опять впиздохался с этой работой, теперь разбираться приходится. [ap-yat' v-piz-da-hal-sya s e-tay ra-bo-tay, ti-pyer' raz-bi-rat'-sya pri-ho-dit-sya]
- Yine bu işle boka battım, şimdi uğraş dur.
- Amına düşmek / Amına batmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Впиздохиваться
Latin Transkripsiyonu: Vpizdohivatsya
Okunuşu ve Vurgu: [v-piz-da-hi-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın en temel küfür köklerinden biri olan kadın cinsel organı anlamına gelen пизда [piz-da] kelimesinden türemiştir. Fiilin yapısı, 'içine/içeriye' anlamı katan в- [v] ön eki ve dönüşlü fiil çatısı oluşturan -ся [sya] son eki ile güçlenir. Kelime, 'kendini bir yere amına koyulur gibi düşürmek' veya 'bir boka batmak' gibi güçlü bir etimolojik çağrışıma sahiptir. Fiilin temel aldığı 'впиздохать' [v-piz-do-hat'] fiili ise, bir şeyi bir yere sertçe veya gelişigüzel atmak, çarpmak anlamında da kullanılır. Buradaki dönüşlülük, kişinin kendini kötü bir duruma soktuğunu veya istemsizce kötü bir durumun içine düştüğünü vurgular.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Впиздохиваться [v-piz-da-hi-vat-sya] kelimesi, Rus argosunda ve kaba konuşma dilinde sıkça kullanılan, kişinin sürekli olarak kötü ve tatsız olaylar silsilesine karışmasını, başını belaya sokmasını veya istemsizce kendini zor durumlar içinde bulmasını ifade eden oldukça müstehcen bir fiildir. Bu türden fiiller, kişinin kendi eylemleri sonucu ortaya çıkan olumsuzlukları veya şanssızlık durumlarını büyük bir bıkkınlık, öfke ya da çaresizlik içinde dile getirmek için kullanılır. Plutser-Sarno'nun 'Büyük Rus Küfür Sözlüğü' gibi kaynaklarda detaylıca incelenen пизда [piz-da] kökünden türeyen bu kelime, Rus küfür jargonunun derinliğini ve ifade gücünü yansıtır. Genellikle bir hata, beceriksizlik veya talihsizlik zinciri sonucunda 'bokun içine düşmek' veya 'içinden çıkılmaz bir duruma saplanmak' anlamlarını taşır. İfade, kişinin pasif bir kurban olmaktan ziyade, kötü durumun bir şekilde kendi etrafında şekillendiği, hatta istemeden de olsa bir parçası haline geldiği bir durumu anlatır.