Впичуживаться
(Vpiçujivat'sya)- İstemsizce tatsız olayların içine çekilmek, başını belaya sokmak, pis işlere bulaşmak: Kişinin kendi eylemleri veya şanssızlık sonucu sıkıntılı, karmaşık ve tehlikeli durumların ortasında kalması.
1. Örnek Cümle:- Опять ты впичуживаешься в какие-то мутные дела, когда это прекратится? [a-pyat' tı vpi-çu-ji-va-iş-sya f ka-ki-ye-ta mut-nı-ye di-la, kag-da e-ta pri-kra-ti-tsya]
- Yine şüpheli birtakım işlerin içine batıyorsun, bu ne zaman son bulacak?
2. Örnek Cümle:- Он постоянно впичуживается в неприятности из-за своего длинного языка. [on pas-ta-yan-na vpi-çu-ji-va-it-sya v ni-pri-yat-nas-ti iz-za sva-yi-vo dlin-na-va ya-zı-ka]
- Uzun dili yüzünden sürekli başını belaya sokup duruyor.
- Zorla veya istemeden dar bir yere girmek, kapana kısılmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Впичуживаться
Latin Transkripsiyonu: Vpiçujivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [vpi-çu-ji-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusça yönelim bildiren в- [v] öneki ile argo ve halk ağzındaki deformasyonlardan türetilen пичуж- [piçuj] kökünün birleşiminden oluşmuştur. Tarihsel kökeninde küçük kuş veya serçe anlamına gelen пичуга [piçuga] / пичужка [piçujka] sözcüklerinin fonetik çağrışımı ya da впихивать [vpihivat'] (zorla sokmak, tıkıştırmak) ve впутываться [vputıvatsya] (bulaşmak, dolanmak) fiillerinin sokak dilindeki melez bir deformasyonu yatmaktadır. Buradaki semantik mantık, bir nesnenin veya canlının (örneğin küçük bir kuşun) sıkışık, dar ve tehlikeli bir yere zorla girmesi, kapana kısılması veya istemeden bir deliğe tıkılması imgesiyle doğrudan bağlantılıdır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Gençlik argosu (molodyojniy sleng) ve kentsel sokak jargonunda kendine yer bulan bu ifade, bireyin kendi dikkatsizliği veya kaçınılmaz şanssızlıklar neticesinde hiç istemediği, sonu belirsiz ve baş ağrıtacak tatsız durumların ortasında kalmasını tanımlar. Standart Rusçadaki "başını belaya sokmak" (влипать в историю) deyiminin daha marjinal ve ironik bir dille kurulmuş alternatifidir. Sovyet sonrası dönemde, özellikle sokak çeteleri ve marjinal gençlik grupları arasında, polisle başının belaya girmesi, dolandırıcıların tuzağına düşülmesi veya riskli finansal işlerin batması gibi durumları anlatmak için popülerleşmiştir. Kelime, kişinin düştüğü kötü durumun dramatikliğinden ziyade, içine düşülen durumun absürtlüğünü ve sakarlığını vurgulayan alaycı bir üsluba sahiptir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Sannikov, V. Z. (1999). Русский язык в зеркале языковой игры (Dil Oyunlarının Aynasında Rus Dili).