Впичуживать
(Vpichuzhivat')- Güvenini istismar ederek yalan yanlış bilgi kakalamak (Yutturmak, masal anlatmak, kandırmak): Karşısındakinin saflığından veya dostluğundan yararlanarak ona durmadan asılsız şeyler anlatıp onu manipüle etmek.
1. Örnek Cümle:- Хватит мне эту чушь впичуживать, я всё равно знаю правду. [hva-tit mnye e-tu çuş fpi-çu-jı-vat', ya fso raf-no zna-yu prav-du]
- Bana bu saçmalığı yutturmaya çalışma, zaten gerçeği biliyorum.
2. Örnek Cümle:- Он пользуется твоей добротой и впичуживает тебе всякое враньё. [on pol'-zu-it-sya tva-yey dab-ra-toy i fpi-çu-jı-va-it tye-bye fsa-ka-ye vran-yo]
- Senin iyiliğini kullanıp sana her türlü yalanı kakalıyor (yutturuyor).
- Güveni kötüye kullanarak sürekli yalan yanlış bilgi aşılamak / yutturmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Впичуживать
Latin Transkripsiyonu: Vpichuzhivat
Okunuşu ve Vurgu: [fpi-çu-jı-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusça halk ağzındaki (diyalektik) ve argo yapılardaki köklerden türemiştir. Temelde "içine sokmak, tıkıştırmak, zorla kabul ettirmek" anlamına gelen впихивать [fpi-hi-vat'] fiili ile Rusçada "kuş, serçe" anlamına gelen ve mecazi olarak "durmadan ötmek, konuşmak" anlamında kullanılan пичуга [pi-çu-ga] (veya пичужить [pi-çu-jıt'] - cırıldamak, durmadan konuşmak) kelimelerinin yapısal bir birleşimidir. Bu iki kavramın bir araya gelmesiyle "karşısındakinin kulağına/aklına durmadan yanlış veya uydurma bilgileri sokmak, yalan pompalamak" anlamında ekspresif bir argo fiil türetilmiştir. Kelimenin önündeki в- [f] ön eki, eylemin birinin zihnine nüfuz edecek şekilde içer doğru yapıldığını gösterir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak argosunda ve kentsel jargonda bu ifade, sıradan bir yalandan ziyade, taraflar arasında var olan güven ilişkisini (arkadaşlık, iş ortaklığı veya saflık) kötüye kullanarak sistemli bir şekilde yanlış yönlendirme yapmayı betimler. Kişi, karşısındakinin kendisine duyduğu güveni fırsat bilerek, ona sürekli asılsız iddialar sunar ve tabiri caizse onu "uyutur". Sovyet sonrası dönemde, özellikle 1990'lı yılların vahşi kapitalizm ortamında, sokak satıcılarının, dolandırıcıların ve güven suistimali yapan kişilerin (fırıldakçıların) kurbanlarına uydurma hikayeler anlatarak değersiz malları satma veya onları manipüle etme eylemini tanımlamak için sıklıkla kullanılmıştır. Günümüzde ise hem arkadaş ortamlarında birinin sürekli yalan hikayeler anlatmasını eleştirmek hem de medyanın veya manipülatörlerin halka yanlış bilgi "kakalamasını" tanımlamak amacıyla yaygın bir şekilde kullanılmaktadır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).