Вмандюриваться
(Vmandyurivat'sya)- Sık sık bir belaya, istenmeyen bir duruma veya karmaşık işlere bulaşmak/saplanmak: Dikkatsizlik veya şanssızlık yüzünden sürekli sorunlu durumların ortasında kalmak.
1. Örnek Cümle:- Он постоянно вмандюривается в какие-то мутные истории. [on pas-ta-yan-na vman-dyu-ri-vat-sya f ka-ki-ye-ta mut-nı-ye is-to-ri-i]
- Sürekli abuk subuk, şüpheli işlerin içine batıp duruyor.
2. Örnek Cümle:- Почему ты вечно вмандюриваешься в долги? [pa-çi-mu tı veç-na vman-dyu-ri-va-iş-sya f dal-gi]
- Niye her seferinde borç batağına saplanıp duruyorsun?
- Fiziksel olarak bir yere çarpmak, toslamak (Kaba argo): Özellikle dikkatsizlik sonucu bir engele çarpmak veya arabayla toslamak.
1. Örnek Cümle:- На этом повороте все вечно вмандюриваются в этот забор. [na e-tam pa-va-ro-ti fse veç-na vman-dyu-ri-va-ut-sya v e-tat za-bor]
- Bu virajda herkes gelip gidip şu çite tosluyor.
2. Örnek Cümle:- Ты так едешь, что обязательно куда-нибудь вмандюришься. [tı tak ye-diş, şto a-bi-za-til'-na ku-da-ni-but' vman-dyu-riş-sya]
- Öyle bir sürüyorsun ki kesin bir yere toslayacaksın.
- (Kaba argo) İçeri toslamak / Sık sık bir şeyin içine girmek / Sürekli bir yere veya belaya çarpmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Вмандюриваться
Latin Transkripsiyonu: Vmandyurivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [vman-dyu-ri-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusça kaba/müstehcen dilde (mat) kadın cinsel organını ifade eden манда [man-da] kökünden türetilmiştir. Bu köke, yönelme/içine doğru hareket bildiren в- [v-] öneki, eyleme süreklilik kazandıran -ива- [-iva-] eki ve dönüşlülük eki olan -ться [-tsya] eklenmiştir. Rus argosunda, cinsel organ adlarından türetilen fiiller (benzer şekilde yarrak veya am kökenli diğer kaba fiiller gibi) zamanla asıl cinsel anlamından sıyrılarak kaba bir şekilde fiziksel yönelim, darbe, çarpma veya bir belaya/duruma dahil olma eylemlerini tanımlamak için kullanılır. Bu kelime de kelime anlamı olarak bir şeyin içine kaba veya sert bir şekilde girmeyi, çarpmayı veya gafilce yakalanmayı tasvir eder.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Bu fiil, Rus sokak argosunda, gençlik jargonunda ve sanayi/inşaat gibi kaba erkek egemen alt kültürlerde yaygın bir yere sahiptir. Akademik argo sözlüklerinde kelimenin temel işlevi, kişinin kendi dikkatsizliği veya talihsizliği nedeniyle sürekli bir sorunla karşılaşması, belaya bulaşması veya fiziksel olarak bir nesneye çarpması (toslaması) durumunu ifade etmektir. Kökündeki aşırı kaba ve müstehcen ton nedeniyle resmi yazışmalarda veya sansürlü ortamlarda asla yer bulamaz. Ancak sokak dilinde birinin sakarlığıyla dalga geçmek veya öfkeyle bir kazayı betimlemek için oldukça ekspresif bir araçtır. Sovyet sonrası dönemde, sansürün gevşemesi ve sokak dilinin popüler kültüre sızmasıyla birlikte, özellikle gençler ve sürücüler arasında fiziksel çarpışmaları veya sürekli girilen çıkmaz sokakları tanımlamak için popülerleşmiştir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.