Вмандяшивать
(Vmandyaşivat')- Bir şeyi hızlıca, aceleyle veya dikkatsizce yapmak; bir yere bir şeyi hızlıca koymak veya sokmak: Bir eylemi özensizce, baştan savma ve hızla tamamlamak, genellikle bir şeyi bir yere itekleyerek veya fırlatarak yerleştirmek.
1. Örnek Cümle:- Я быстро вмандяшил все вещи в чемодан и побежал. [ya bıst-ra vman-dya-şil fsye ve-şi v çi-ma-dan i pa-bi-jal]
- Hızla bütün eşyaları bavula tıkıştırdım ve koştum.
2. Örnek Cümle:- Не вмандяшивай так отчёт, потом придётся переделывать. [nye vman-dya-şi-vay tak at-çyot, pa-tom prid-yot-sa pi-ri-dyel-ı-vat']
- Raporu böyle baştan savma yapma, sonra yeniden yapmak zorunda kalırız.
- Bir şeyi hızlıca yapmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Вмандяшивать
Latin Transkripsiyonu: Vmandyaşivat'
Okunuşu ve Vurgu: [v-man-dya-şi-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
«Вмандяшивать» fiili, Rus argosunda kaba bir anlam taşıyan, kadın cinsel organını ifade eden «манда» [man-da] kökünden türemiştir. Bu kök, müstehcen ve yoğun bir ifade gücüne sahip kelimelerin türetilmesinde sıkça kullanılır (Plutser-Sarno, 2005). Kelimeye eklenen «в-» [v] ön eki, "içine" veya "içeriye doğru" bir hareketi; «-яш-» ve «-ивать» son ekleri ise fiile süreklilik, tekrarlama veya eylemin yoğunluğunu ve çoğu zaman dikkatsizliğini katan bir anlam yükler. Dolayısıyla fiilin etimolojisi, hızlı, aceleci ve çoğu zaman kaba bir şekilde, bir şeyi bir yere itme veya yerleştirme fikrini çağrıştırmaktadır. Rusçada bu türden, vücut uzuvlarına atıfta bulunan köklerden türeyen fiiller, eyleme güçlü bir duygusal ve çoğu zaman olumsuz bir ton katma eğilimindedir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Вмандяшивать» fiili, Rus argosunda oldukça kaba ve müstehcen bir bağlama sahiptir. Temel olarak bir şeyi hızlı, aceleci, özensiz veya bazen zorla bir yere koymak, yerleştirmek veya yapmak anlamında kullanılır. Bu fiil, eylemin sadece hızını değil, aynı zamanda icra edilişindeki dikkatsizliği, kabalığı veya baştan savmalığı da vurgular. Genellikle, bir görevi hızlıca ve düşüncesizce tamamlamak, bir eşyayı bir yere iteklemek ya da yemeği aceleyle yutmak gibi durumları anlatmak için kullanılır. Argo sözlüklerinde (Elistratov, 2000; Mokienko & Nikitina, 2000) bu tür kelimelerin, konuşmacının durumdan duyduğu bıkkınlığı, sabırsızlığı veya eyleme karşı kayıtsızlığını ifade etmek için kullanıldığı belirtilir. «Вмандяшивать» kelimesi, özellikle gayri resmi ortamlarda, arkadaşlar arasında veya küfürlü dilin daha serbestçe kullanıldığı sosyal gruplarda duyulabilir. Eylemin kökenindeki cinsel çağrışım nedeniyle, konuşmaya güçlü bir kaba ton katar ve genellikle küçümseme veya alay ifadesi taşır. Rus dilinin müstehcen ifadeleri üzerine yapılan çalışmalarda (Levin, 1986), bu tür kelimelerin sadece anlam ifade etmekle kalmayıp, aynı zamanda konuşmacının duygusal durumunu ve sosyal çevresini de yansıttığı vurgulanır. Post-Sovyet dönemde (Zemskaya, 1996) bu tür argoların günlük dilde kullanımının artış gösterdiği gözlemlenmiştir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).