Усериваться
(Userivat'sya)- Gerçek Anlam: Kendi dışkısıyla kendini kirletmek, bokuna bulanmak. (Aşırı hijyen eksikliği, hastalık veya ihmal sonucu kendi dışkısıyla kirlenmek.)
1. Örnek Cümle:- От старости он совсем ослаб и стал усериваться. [at sta-ras-ti on sav-sem as-lap i stal u-se-ri-vat'-sya]
- Yaşlılıktan iyice zayıflamış ve kendini kendi dışkısıyla kirletmeye başlamıştı.
- Mecazi Anlam (Kendi Yaratılan Rezalet/Acizlik): Kendi beceriksizliği, sorumsuzluğu veya pasifliği yüzünden çok kötü bir duruma düşmek, kendi pisliğinde boğulmak, kendi yarattığı rezaletin veya zorlukların içinde olmak.
1. Örnek Cümle:- С такими долгами он совсем усерился и не знает, как выкрутиться. [s ta-ki-mi dal-ga-mi on sav-sem u-se-ri-lsa i ni z-na-yet, kak vıy-kru-tit-sya]
- Bu borçlarla iyice kendi pisliğine bulanmış durumda ve nasıl kurtulacağını bilmiyor.
2. Örnek Cümle:- Вся система усерилась, и теперь никто не хочет брать на себя ответственность. [vsya sis-te-ma u-se-ri-las', i ti-per' nik-to ni ho-çet brat' na si-bya at-vet-stven-nast']
- Bütün sistem kendi pisliğine batmış durumda ve şimdi kimse sorumluluk almak istemiyor.
- Kendi dışkısıyla kendini kirletmek / Bokuna bulanmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Усериваться
Latin Transkripsiyonu: Userivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [u-se-ri-vat'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
«Усериваться» fiili, Rusçadaki ağır küfür köklerinden biri olan «срать» [srat'] (dışkılamak, bok yapmak) kelimesi ile yakından ilişkilidir. Vasmer (1986) tarafından belirtildiği üzere, bu kök Proto-Slavca *serti fiiline dayanır. Kelimenin yapısı şu şekildedir: у- [u-] ön eki, bir eylemin tamamlanmasını, yoğunlaşmasını veya yönünü belirtir; -сер- [ser-] kökü dışkı ile ilgili anlamı taşır; -ивать [-ivat'] soneki fiile bitmemişlik (imperfective) yönü, yani sürekli veya tekrarlanan bir eylem anlamı katar; ve -ся [-sya] dönüşlü (reflexive) soneki, eylemin özneye geri döndüğünü, yani kişinin kendi kendine yaptığını veya etkilendiğini ifade eder. Dolayısıyla, kelime birebir anlamıyla “kendi dışkısıyla kendini kirletmek, bokuna bulanmak” anlamını taşır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Усериваться» kelimesi, Rus argosunun ve kaba dilin derinliklerinde yer alan oldukça müstehcen ve aşağılayıcı bir fiildir. Plutser-Sarno (2005) ve Elistratov (2000) gibi argo sözlüklerinde yer alan bu ifade, sadece fiziksel bir kirlenmeyi değil, aynı zamanda aşırı derecede aşağılanmış, aciz, çaresiz veya kendi yarattığı pisliğin içinde debelenen bir durumu da mecazi olarak tanımlar. Kelime, kişinin kendi ihmali, beceriksizliği, sorumsuzluğu veya pasifliği sonucunda içine düştüğü içinden çıkılmaz, utanç verici ve iğrenç bir hali vurgular. Gündelik dilde veya феня [fe-nya] gibi hapishane jargonunda kullanıldığında, bu ifade çoğunlukla birine duyulan küçümseme, tiksinti veya alaycılığı ifade eder. Örneğin, bir kişinin kendi aldığı kararlar veya yapmadığı eylemler yüzünden mahvolduğu bir durumu betimlemek için kullanılır. Levin (1986) ve Zemskaya (1996) gibi sosyodilbilim kaynaklarında incelenen bu türden küfürlü ifadeler, konuşucunun çaresizliğini, öfkesini veya durumun vahametini vurgulamak için kullanılır. Özellikle Sovyet sonrası dönemde (Zemskaya, 1996) toplumsal değişimlerle birlikte dilin ifade gücünü artıran bu tür kaba ifadelerin kullanımı yaygınlaşmıştır. Kelime, sadece korkuyla altına kaçırmak anlamına gelen «обосраться» [ab-as-rat'-sya] fiilinden daha geniş bir anlam yelpazesine sahiptir; daha çok uzun süreli bir ihmalin veya acizliğin getirdiği sürekli bir sefalet veya pislik durumunu ima eder.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).