Употребляться
(Upotreblat'sya)- Sikişmek, cinsel ilişkiye girmek: Mizahi veya alaycı bir bağlamda, cinsel eylemde bulunmak. Nötr bir kelimenin, kaba bir eylemi dolaylı yoldan ima etmek için kullanılması.
1. Örnek Cümle:- Ну, что, будем употребляться, или пойдём по домам? [nu, şto, bu-dyem u-pa-trib-lyat-sya, i-li pay-dyom pa da-mam?]
- Ee, ne yapıyoruz, sikişiyor muyuz, yoksa evlere mi dağılıyoruz?
- Sikilmek, aldatılmak, mağdur edilmek: Bir durum veya kişi tarafından kötüye kullanılmak, haksızlığa uğramak, aldatılmak veya bir durum yüzünden büyük zarar görmek. 'Kullanılmak' fiilinin olumsuz, sömürücü anlamının küfürlü bir karşılığı.
1. Örnek Cümle:- Опять мы тут употребляемся по полной программе, а они там бабки пилят. [ap-yat mı tut u-pa-trib-lyat-sya pa pol-nay prag-ram-me, a a-ni tam bab-ki pi-lyat]
- Yine biz burada tam gaz sikiliyoruz (mağdur ediliyoruz), onlar orada paraları götürüyor.
- Bir şeyle çok uğraşmak, didinmek, boğuşmak: Bir işi bitirmek veya bir problemle başa çıkmak için aşırı derecede çaba sarf etmek, zorlanmak. 'Uğraşmak' fiilinin küfürlü karşılığı.
1. Örnek Cümle:- С этим проектом столько употребляешься, а толку ноль. [s e-tim pra-yek-tam stol'-ka u-pa-trib-lyat-sya, a tol-ku nol']
- Bu projeyle o kadar sikiştim ki (uğraştım ki), sonuç sıfır.
- Kullanılmak / Sarf edilmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Употребляться
Latin Transkripsiyonu: Upotreblat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [u-pa-trib-lyat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Употребляться [u-pa-trib-lyat-sya] kelimesi, 'kullanmak, tüketmek, uygulamak' anlamına gelen употреблять [u-pa-trib-lyat'] fiilinin dönüşlü (reflexive) veya edilgen (passive) halidir. Asıl anlamı 'kullanılmak, sarf edilmek'tir. Verilen bağlamda ise, Rusçanın en temel küfür fiillerinden biri olan ебаться [ye-bat-sya] fiilinin anlamını taşır. Ебаться fiili Proto-Slavca *jebati kökenlidir ve 'cinsel ilişkiye girmek' veya 'sikişmek' gibi kaba anlamlar taşır. Bu kullanım, nötr bir kelimenin ironik, alaycı veya örtmeceli bir şekilde kaba bir fiilin yerine geçmesidir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Употребляться kelimesinin ебаться anlamında kullanılması, Rus argo dilinde sıkça rastlanan bir dil oyunudur. Bu durum, doğrudan küfürlü ifadelerden kaçınmak ancak yine de aynı sertliği ve anlamı ima etmek amacıyla ortaya çıkar. Kelimenin asıl anlamı olan 'kullanılmak' ile küfürlü anlamı olan 'sikişmek' veya 'sikilmek' arasında ince bir bağlantı kurulur. Bir şeyin veya bir kişinin 'kullanılması'nın, özellikle zorlu veya hoş olmayan bir biçimde 'kullanılması'nın, 'sikilmeye' eşdeğer bir deneyim olduğu iması vardır. Bu, bir durumu aşırı derecede kötü, zor veya çaresiz bulma halini ifade etmek için kullanılan sarkastik veya ironik bir yöntemdir. Ayrıca, birisiyle 'uğraşmak', 'didinmek' gibi anlamlara gelen ебаться kullanımına da gönderme yapabilir. Bu tür kullanımlar, konuşucunun durumu kibar bir dille ifade etmek istemediğini, ancak doğrudan küfürden de biraz geri durarak bir tür 'eufemistik küfür' yarattığını gösterir. Halk arasında ve özellikle yeraltı jargonunda (феня [fe-nya]), standart dildeki kelimelerin beklenmedik, çoğu zaman kaba ve şaşırtıcı anlamlar kazanması yaygın bir olgudur. Bu, dilin yaratıcılığını ve toplumsal normlara karşı bir isyanını yansıtır.