Своя пизда не пахнет
(Svoya pizda ne pahnet)- Kişinin kendi kusurlarını, hatalarını veya hoş olmayan özelliklerini fark edememesi veya görmezden gelmesi: İnsanların kendi "kötü kokularını" (mecazi anlamda eksikliklerini veya olumsuz yanlarını) alamadığını, ancak başkalarınınkini hemen fark ettiğini ifade eden kaba ve alaycı bir deyiş.
1. Örnek Cümle:- Да что ты его слушаешь? Он же сам по уши в дерьме, а поучает других! Своя пизда не пахнет, как говорится. [da şto tı yevo slu-şa-yeş? on je sam pa u-şi v der-mye, a pa-u-ça-yet dru-gih! sva-ya piz-da nye pah-nyet, kak ga-va-rit-sya.]
- Ne dinliyorsun onu? Kendisi boka batmış, ama başkalarına akıl veriyor! Dedikleri gibi, kendi amı kokmaz.
2. Örnek Cümle:- Она всегда критикует всех, но когда дело доходит до неё, то, как говорится, своя пизда не пахнет. [a-na fsig-da kri-ti-ku-yet vseh, no kag-da dze-la da ho-dit da ni-yo, ta, kak ga-va-rit-sya, sva-ya piz-da nye pah-nyet.]
- Herkesi eleştirir durur, ama konu kendisine gelince, ne derler bilirsin, kendi amı kokmaz.
- İkiyüzlülük veya kendini kandırma: Bir kişinin kendi davranışlarını veya sahip olduğu şeyleri, nesnel olarak kötü veya rahatsız edici olsalar bile, her zaman olumlu veya kabul edilebilir görmesi durumu.
1. Örnek Cümle:- Он считает свою вонь парфюмом, потому что своя пизда не пахнет. [on şçi-ta-yet sva-yu von' parf-yu-mam, pa-ta-mu şto sva-ya piz-da nye pah-nyet.]
- Kendi kokusunu parfüm sanıyor, çünkü kendi amı kokmaz.
2. Örnek Cümle:- Сколько раз я ей говорил про этот бардак, а она всё “ничего страшного” – ну конечно, своя пизда не пахнет. [skol-ka ras ya yey ga-va-ril pra e-tat bar-dak, a a-na fsyo “ni-çe-vo ştraş-na-va” – nu ka-nyeş-na, sva-ya piz-da nye pah-nyet.]
- Ona bu dağınıklığı kaç kez söyledim, o hâlâ "sorun yok" diyor – tabii ki, kendi amı kokmaz.
- Kendi amı kokmaz.
- Kendi vajinası kokmaz.
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Своя пизда не пахнет
Latin Transkripsiyonu: Svoya pizda ne pahnet
Okunuşu ve Vurgu: [sva-ya piz-da nye pah-nyet]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu ifade, Rusçada oldukça kaba ve müstehcen bir atasözüdür. Üç ana bileşenden oluşur:
- своя [sva-ya]: Dişil iyelik zamiri olup "kendi" anlamına gelir.
- пизда [piz-da]: Kadın cinsel organını (vulva, vajina) ifade eden son derece kaba bir kelimedir. Vasmer (1986) ve Plutser-Sarno (2005) gibi kaynaklar, bu kelimenin Proto-Slavca *pezda kökeninden geldiğini belirtir. Bu kök, "osurmak" anlamına gelen *pezdeti fiiliyle ilişkili olup, başlangıçta hoş olmayan kokularla veya dışarı atımla bağlantılı bir anlam taşıdığı düşünülmektedir. Zamanla anlamı spesifik olarak kadın cinsel organına kaymış ve Rusçadaki en tabu ve saldırgan kelimelerden biri haline gelmiştir.
- не пахнет [nye pah-nyet]: "Kokmaz" anlamına gelir. Пахнуть [pah-nut'] fiilinin üçüncü tekil şahıs olumsuz çekimidir.
İfadenin birebir çevirisi "kendi amı kokmaz" veya "kendi vajinası kokmaz" şeklindedir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
"Своя пизда не пахнет" [sva-ya piz-da nye pah-nyet] deyimi, Rusçadaki en kaba ve müstehcen atasözlerinden (поговорка [pa-ga-vor-ka]) biridir ve insan doğasına dair alaycı bir gözlemi çok açık bir şekilde dile getirir: insanlar genellikle kendi hatalarını, eksikliklerini veya hoş olmayan özelliklerini fark edemezken, başkalarınınkini hemen görmekte hızlıdırlar. Atasözü, kişinin kendi "kötü kokusunun" (mecazi olarak kusurları veya olumsuz nitelikleri) kendi tarafından fark edilmediğini, bunun da derin bir kendini kandırma veya ikiyüzlülük anlamına geldiğini ima eder.
Kadın cinsel organı için kullanılan son derece saldırgan ve tabu bir terim olan пизда [piz-da] kelimesinin bu atasözünde kullanılması, onu sıradan bir halk deyişinden çok daha fazlasına yükseltir. Plutser-Sarno (2005), birincil küfür köklerinin atasözleri gibi kalıplaşmış deyimsel birimlere entegrasyonunun, Rusçanın kendine özgü bir özelliği olduğunu ayrıntılı olarak açıklamaktadır. Bu durum, dilin, insan davranışları hakkında acımasız, süssüz bir gerçeği, çoğu zaman kara mizah veya acı bir kabullenişle aktarmak için en şok edici terimleri nasıl kullandığını vurgular.
Elistratov (2000) ile Mokienko ve Nikitina (2000), bu ifadeyi Rus argosu ve jargonu içinde istikrarlı bir deyim olarak sınıflandırır. Aşırı vulgaritesine rağmen, çeşitli sosyal tabakalar arasında geniş çapta anlaşılır ve Rus halk kültüründe ve günlük konuşmasında ne kadar derinlere kök salmış olduğunu gösterir. Atasözü, insanların kendilerine ve kendi eylemlerine karşı doğal bir önyargıya sahip olduklarını, bu nedenle kendi davranışları veya mülkleri hakkında kötü yargıçlar olduklarını ima eder. Birinin öz farkındalık eksikliğini eleştirmek veya insanlardaki kendini algılama biçimine dair genel bir mizantropiyi ifade etmek için kullanılabilir. Levin (1986) tarafından da belirtildiği gibi, bu ifade, duygusal olarak yüklü bir mesajı iletmek için aşırı vulgarite yoluyla doğrudanlığın kullanıldığı Rus dilbilimsel pragmatiğinin klasik bir örneğidir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).