СОВЕСТЬ
(SOVEST')- Vicdanın değersiz veya yok olduğu, anlamsız olduğu: Ahlaki değerlerin ve vicdanın tamamen reddedildiği, anlamsız veya değersiz bulunduğu, varoluşsal olarak yok sayıldığı durumlarda kullanılan aşırı kaba ve nihilist bir ifade.
1. Örnek Cümle:- Какая совесть? Совесть — пизда! [ka-ka-ya so-ves't'? so-ves't' - pi-zda!]
- Ne vicdanı? Vicdan diye bir şey yoktur (Vicdanın değeri yoktur)!
2. Örnek Cümle:- Да какая там совесть, совесть — пизда, вот и всё. [da ka-ka-ya tam so-ves't', so-ves't' - pi-zda, vot i fsyo.]
- Ne vicdanı ya, vicdanın ne önemi var, o kadar (vicdan diye bir şey yoktur).
- Vicdan
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: СОВЕСТЬ
Latin Transkripsiyonu: SOVEST'
Okunuşu ve Vurgu: [so-ves't']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçada vicdan anlamına gelen совесть [so-ves't'] kelimesi, Proto-Slavca *sъvěstь kökeninden gelir. Bu kelime, *sъ- (birlikte, ile) ve *věstь (bilgi, haber) ön ek ve köklerinin birleşiminden türemiştir. Bu etimolojik yapı, kelimenin orijinal anlamının “ortak bilgi” veya “birlikte bilmek” olduğunu gösterir ki bu da zamanla kişinin içsel ahlaki muhakemesini, yani vicdanını ifade etmeye evrilmiştir. Ancak bu kelimenin, argo ve küfürlü bağlamda kullanıldığında anlamı tamamen değişime uğrar ve verilen bağlamda пизда [pi-zda] kelimesiyle eşitlenerek, vicdanın değersizliği, yokluğu veya bir zayıflık olarak görüldüğü acımasız bir durumu ifade eder.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Совесть — пизда. [so-ves't' – pi-zda] ifadesi, Rus argo ve küfür literatüründe son derece nihilist, acımasız ve müstehcen bir deyimdir. Kelime anlamıyla “vicdan — am/vajina” şeklinde çevrilse de, pragmatik anlamı “vicdan diye bir şey yoktur”, “vicdanın hiçbir değeri yoktur” veya “vicdan gereksiz bir zayıflıktır” şeklindedir. Bu ifade, özellikle hapishane kültürü (yani феня [fe-nya] argosu) ve sert sokak jargonu içinde yaygınlaşmıştır. Bu tür ortamlarda ahlaki değerler ve vicdan, bireyin hayatta kalma ve kendini koruma mücadelesinde bir engel olarak görülebilir. İfadenin ardındaki mantık, vicdanın bir tür “kadınsı” zayıflık veya değersiz bir şey olduğu algısı üzerine kuruludur. Rus küfür jargosunun en temel köklerinden biri olan пизда [pi-zda] kelimesi, kadın cinsel organını ifade etmenin yanı sıra, “hiçbir şey”, “boku çıktı”, “işe yaramaz” gibi pek çok olumsuz ve aşağılayıcı anlamda da kullanılır. Bu bağlamda, vicdanın пизда [pi-zda] ile eşleştirilmesi, onun mutlak değersizliğini ve varoluşsal yokluğunu vurgular. İfade, toplumsal normlara, ahlaki beklentilere karşı çıkışın, umursamazlığın ve hatta ahlaki çöküşün bir göstergesidir. Vladimir Chalidze’nin Criminal Russia ve Mark Galeotti’nin The Vory gibi eserlerinde bahsedilen suç dünyasının acımasız gerçekleri ve ahlak dışı kodları, bu tür ifadelerin neden bu kadar yaygınlaştığını açıklamaya yardımcı olur. Bu ifade, sadece bir küfür değil, aynı zamanda belirli bir dünya görüşünün, yani vicdansızlığın ve pragmatizmin aşırı bir ifadesidir.
4. KAYNAKÇA
- Chalidze, V. (1977). Criminal Russia: Essays on Crime in the Soviet Union. Random House.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Galeotti, M. (2018). The Vory: Russia's Super Mafia. Yale University Press.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).