Смандошиваться
(Smandoşivat'sya)- Defolup gitmek, siktir olup gitmek, tüymek : Bir yerden hızla ve küçümseyici bir şekilde uzaklaşmak, sorumluluktan kaçmak, korkakça sıvışmak.
1. Örnek Cümle:- Давай, смандошивайся отсюда, пока я тебе шею не свернул! [da-vay, s-man-da-şi-vat'-sya at-syu-da, pa-ka ya ti-be şe-yu ni svir-nul!]
- Hadi defol buradan, yoksa boynunu kırarım senin!
2. Örnek Cümle:- Как только запахло жареным, он тут же смандошился. [kak tol'-ka za-pah-la ja-re-nım, on tut je s-man-da-şil-sya.]
- Kokuşmaya başlayınca (ortam kızışınca) hemen tüydü.
- Vajinal yolla/vajina gibi yok olmak (kaba ve aşağılayıcı mecaz)
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Смандошиваться
Latin Transkripsiyonu: Smandoşivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [s-man-da-şi-vat'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçada "yıkanmak, akıp gitmek, kaybolmak, sıvışmak" anlamlarına gelen нейтраl bir fiil olan смываться [smı-vat'-sya] fiilinin küfürlü ve argo bir pekiştirmesidir. Kelime, kökenini Slav dillerinde kadın cinsel organı anlamına gelen ve Rusça küfrün temel köklerinden biri olan манда [man-da] kelimesinden alır. Fiilin yapısı incelendiğinde; "с-" [s-] ön eki bir eylemin tamamlanışını veya bir yerden uzaklaşmayı ifade eder. "-ивать" [-i-vat'] soneki devamlılık (imperfective aspect) belirtirken, "-ся" [-sya] dönüşlülük (reflexive) bildirerek eylemin özne üzerinde gerçekleştiğini, yani kişinin kendini oradan uzaklaştırdığını vurgular. Dolayısıyla, bu kelime, sıradan bir "kaybolup gitmek" eylemini, son derece kaba, aşağılayıcı ve hor görülen bir kaçış eylemine dönüştürmek için "манда" kökünü kullanır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Смандошиваться [s-man-da-şi-vat'-sya] ifadesi, Rus argosunun en ağır ve en küfürlü kelimelerinden biridir. Genel olarak "defolup gitmek", "siktir olup gitmek", "tüymek" veya "ortalıkta görünmemek" gibi anlamlara gelir, ancak bu anlamları son derece küfürlü, aşağılayıcı ve küçümseyici bir tonda ifade eder. Kullanımı, konuşmacının öfkesini, tiksintisini veya muhatabına karşı duyduğu derin nefreti gösterir. Bu kelime, normal "смываться" [smı-vat'-sya] fiilinin aksine, sadece bir yerden ayrılmayı değil, aynı zamanda bunu korkakça, rezil bir şekilde veya sorumluluktan kaçarak yapmayı imler. Özellikle kavgalarda, tartışmalarda veya suç dünyası jargonu olan феня [fe-nya] içinde sıklıkla rastlanan bir ifadedir. Bir kişinin "смандошиться" [s-man-da-şit'-sya] olarak tanımlanması, onun ahlaksız, korkak veya güvenilmez olduğunu ima eder. Rus kültüründe güçlü küfürlerin (genellikle dört ana küfür kökü etrafında şekillenen) sosyal statüyü, otoriteyi ve duygusal yoğunluğu ifade etme biçimi olarak kullanıldığı durumlara tipik bir örnektir. Bu kelime, bireyin toplumsal normlara tamamen meydan okuyarak en kaba ve en yıkıcı sözcük dağarcığını kullandığı durumlarda tercih edilir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).