1. KELİME VE FONETİK

Kiril Yazılışı: Размандюкивать
Latin Transkripsiyonu: Razmandyukivat'
Okunuşu ve Vurgu: [raz-man-dyu-ki-vat']

2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)

«Размандюкивать» fiili, Rusçanın en kaba ve müstehcen küfür köklerinden biri olan «манда» [man-da] (kadın cinsel organı anlamına gelen kaba kelime) kelimesinden türemiştir. Bu kökün üzerine eklenen «раз-» ön eki, eylemin yoğunluğunu, şiddetini veya tamamen gerçekleştirildiğini vurgular (örn. «dağıtmak», «paramparça etmek» anlamlarında olduğu gibi). Fiile eklenen «-ивать» son eki ise eylemin tekrarlanan veya sürekli bir biçimde yapıldığını (imperfektiflik) ifade eder. Dolayısıyla, kelimenin yapısı, müstehcen bir kökenle yoğunluğu ve sürekliliği birleştirerek, aşırı derecede kaba ve şiddetli bir azarlama veya haşlama anlamını pekiştirir. Vasmer'in etimolojik çalışmalarında bu tür kelime köklerinin Proto-Slavca dönemine uzanan arkaik ve tabu içerikli kullanımlara işaret ettiği gözlemlenir.

3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE

«Размандюкивать» kelimesi, Rus argosunun en ağır ve en müstehcen katmanına aittir. Basit bir «azarlamak» veya «kızmak» fiilinin ötesinde, bu kelime, muhatabın itibarını tamamen yerle bir eden, çok yüksek sesli, hakaret dolu ve uzun süreli bir sözlü saldırıyı tanımlar. Bireyin sinir krizi geçirerek veya kontrolünü kaybederek bir başkasına karşı kullandığı, yıkıcı ve tamamen aşağılayıcı bir dilin işaretidir.

V. S. Elistratov'un «Rus Argosu Sözlüğü»nde ve Plutser-Sarno'nun «Büyük Rus Küfür Sözlüğü»nde belirtildiği üzere, bu tür kelimeler genellikle düşük sosyal statülü ortamlarda, sokak dilinde, hapishane jargonu феня [fe-nya] içinde veya aşırı öfke anlarında kullanılır. Kelimenin kökeni olan «манда» [man-da] kelimesinin cinsiyetçi ve aşağılayıcı çağrışımları, fiile de bu olumsuz anlam yükünü taşımaktadır. Fiil, sadece kaba olmakla kalmaz, aynı zamanda küçümseme, hor görme ve tamamen yok sayma duygusunu da beraberinde getirir. Levin (1986) gibi dilbilimciler, Rus dilindeki müstehcen ifadelerin pragmatik analizlerinde, bu tür kelimelerin sadece bilgi iletmekle kalmayıp, konuşmacının aşırı duygusal durumunu ve muhatabına yönelik en derin düşmanlığını ifade etme işlevini de vurgulamışlardır. Mokienko ve Nikitina'nın (2000) çalışmalarında da bu tür argo ifadelerin sosyal hiyerarşilerdeki yerini ve sözlü çatışmalardaki rolünü ele aldığı görülür.

Kullanımı genellikle erkekler arasında, güç mücadelesinin veya otorite çatışmasının yaşandığı durumlarda yaygındır. Genellikle 'birini rezil etmek', 'birine hakaretler yağdırmak', 'birini ağzına geleni söyleyerek haşlamak' gibi durumlarda karşımıza çıkar. Kelimenin bu denli güçlü ve yıkıcı olması, Rus kültüründe dilin bir silah olarak kullanılabileceği inancının bir yansımasıdır.

4. KAYNAKÇA

• Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
• Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
• Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
• Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
• Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).