1. KELİME VE FONETİK

Kiril Yazılışı: Размандякиваться
Latin Transkripsiyonu: Razmandyakivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [raz-man-dya-ki-vat'-sya]

2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)

«Размандякиваться» fiili, Rusça küfür dilinin en temel ve kaba köklerinden biri olan «манда» [man-da] kelimesinden türemiştir. Kiril alfabesindeki «манда» [man-da], kadının cinsel organı anlamına gelen oldukça müstehcen bir terimdir. Bu kök, Slav dillerinde eski dönemlerden beri var olan, bazı Proto-Slavca dillerde erkek cinsel organlarını (testisleri) işaret eden «*mǫda» kelimesine dayanmaktadır; ancak Rusçada zamanla anlam kaymasıyla kadın cinsel organını belirtir hâle gelmiştir. Kelimenin yapısına bakıldığında, «раз-» ön eki eylemin dağılmasını, şiddetlenmesini veya bir durumu tamamen değiştirmesini ifade ederken; «-кивать/-ывать» son eki fiile tekrarlanan veya süregelen bir eylem anlamı katarak onu bitmemiş (imperfective) bir fiil yapar. «-ся» dönülülük (reflexive) eki ise eylemin özne üzerinde gerçekleştiğini veya karşılıklı yapıldığını (reciprocal) gösterir. Dolayısıyla fiil, müstehcen sözcükler kullanarak şiddetli ve karşılıklı bir atışma veya öfkeyle kendini kaybedip kaba sözler sarf etme anlamını taşır.

3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE

Bu fiil, Rusça argo ve küfür dilinde kişilerin şiddetli bir şekilde tartıştığını, karşılıklı olarak ağır küfürler savurduğunu veya öfkeyle patlayıp kontrolsüzce kaba sözler kullandığını ifade etmek için kullanılır. «Манда» [man-da] kökenli olması sebebiyle, bu kelimenin kullanıldığı bir tartışma veya atışma, Rusça küfür hiyerarşisinde en üst seviye kaba ve saldırgan iletişim biçimlerinden birini temsil eder. Normal bir anlaşmazlıktan veya tartışmadan çok daha öteye geçerek, sözlü bir saldırıya ve düşmanlığa işaret eder. Özellikle Rus dilinin müstehcen ifadeler üzerine çalışmalarıyla bilinen Plutser-Sarno gibi kaynaklar, bu tür kelimelerin sadece öfkeyi değil, aynı zamanda kişisel sınırların ihlalini ve karşılıklı aşağılamayı hedeflediğini belirtir. Bu bağlamda, «размандякиваться» fiili, tarafların birbirine karşı en aşağılayıcı ifadeleri kullanmaktan çekinmediği, tamamen kontrolden çıkmış bir durumu anlatır. Fiil, genellikle bireylerin birbirine bağırdığı, ithamlarda bulunduğu ve kişisel saldırılarda bulunduğu kavgalar için kullanılır. Argo sözlüklerinde (Elistratov, Mokienko & Nikitina) bu fiil, günlük yaşamın stresli ve gergin anlarında, kişilerin duygusal patlamalar yaşadığı durumlarda sıklıkla karşımıza çıkan bir ifadedir. Bu tür sözcüklerin kullanımı, Rus toplumunda özellikle belirli sosyal çevrelerde veya yoğun duygusal anlarda dilin bir tür deşarj mekanizması olarak işlev gördüğünü gösterir.

4. KAYNAKÇA

• Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
• Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
• Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
• Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
• Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).