Просношать
(Prosnoshat')- Mahvetmek, berbat etmek, batırmak (bir şeyi veya durumu): Bir şeyi tamamen bozmak, işleri karıştırmak veya bir durumu telafi edilemez şekilde kötüleştirmek.
1. Örnek Cümle:- Ты полностью просношал наш проект своим бездействием! [tı pol-nast'-yu pra-sna-şál naş pra-yékt sva-yím biz-déyst-vi-yem!]
- Hareketsizliğinle projemizi tamamen mahvettin!
2. Örnek Cümle:- Мы просношали все сроки, и теперь у нас проблемы. [mı pra-sna-şá-li fse sro-ki, i ti-pyér' u nas prab-lé-mı.]
- Tüm son teslim tarihlerini kaçırdık (mahvettik) ve şimdi başımız dertte.
- Kaybetmek, boş yere harcamak, israf etmek, heba etmek: Bir şeyi dikkatsizlik, aptallık veya sorumsuzluk yüzünden elden çıkarmak, gereksiz yere tüketmek veya kaybetmek.
1. Örnek Cümle:- Я просношал все деньги на азартные игры. [ya pra-sna-şál fse dén'-gi na a-zárt-nı-ye íg-rı.]
- Tüm paramı kumar oyunlarında heba ettim.
2. Örnek Cümle:- Они просношали свою молодость на пьянство. [a-ní pra-sna-şá-li sva-yú mo-las-tist' na p'yán-stva.]
- Gençliklerini sarhoşlukla heba ettiler.
- Bir fırsatı kaçırmak, gözden kaçırmak, ertelemek yüzünden yitirmek: Önemli bir imkanı değerlendirememek veya zamanında müdahale edememekten dolayı fırsatı kaybetmek.
1. Örnek Cümle:- Из-за своей нерешительности он просношал лучший шанс в жизни. [iz-za sva-yéy ni-ri-şı-til'-nas-ti on pra-sna-şál lút-şıy şáns v jíz-ni.]
- Kararsızlığı yüzünden hayatının en iyi şansını kaçırdı.
2. Örnek Cümle:- Опять просношал свой автобус! [a-pyát' pra-sna-şál svoy av-to-bus!]
- Yine otobüsümü kaçırdım!
- Cinsel ilişkiye girmek, becermek: Birisiyle kaba veya müstehcen bir şekilde cinsel ilişkiye girmek. Bu anlam, kelimenin etimolojik kökenine daha yakındır, ancak diğer "mahvetme" anlamları kadar yaygın değildir.
1. Örnek Cümle:- Не надо было ему её просношать, теперь у него куча проблем. [ni na-da bı-la ye-mú i-yó pra-sna-şát', ti-pyér' u ni-vó kú-ça prab-lém.]
- Onunla yatmaması (ilişkiye girmemesi) gerekiyordu, şimdi bir sürü sorunu var.
- Cinsel ilişkiye girmek
- Mahvetmek, heba etmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Просношать
Latin Transkripsiyonu: Prosnoshat'
Okunuşu ve Vurgu: [pra-sna-şát']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Fiil, Rusçada kaba argo bir terim olan ve "cinsel ilişkiye girmek" anlamına gelen tamamlanmamış fiil сношать [sna-şát'] kökeninden türemiştir. Bu kökün tarihsel olarak Slav dillerindeki "bir araya getirmek, birleştirmek" anlamlarına geldiği ve zamanla cinsel birleşmeyi ifade edecek şekilde evrildiği belirtilir (Vasmer, 1986). Kelimenin başında yer alan про- [pra] ön eki, Rusçada bir eylemin tamamlandığını, belirli bir süre boyunca yapıldığını veya çoğu zaman argo bağlamlarda, eylemin tamamen ve kapsamlı bir şekilde gerçekleştiğini, hatta olumsuz sonuçlar doğurduğunu (örneğin "mahvetmek, heba etmek") vurgular. Dolayısıyla просношать [pra-sna-şát'] kelimesi, hem cinsel eylemin tamamlanmasını hem de argo anlamda bir şeyi tamamen berbat etmeyi, kaybetmeyi veya heba etmeyi ifade eder.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Просношать [pra-sna-şát'] kelimesi, Rus argosunda ve kaba dilde oldukça güçlü ve olumsuz bir çağrışıma sahip çok anlamlı bir fiildir. Temelinde cinsel bir eylemi tamamlamayı ifade etse de, günlük konuşmada ve özellikle argo jargonda asıl yaygın kullanımı, bir şeyi tamamen mahvetmek, bir fırsatı kaçırmak, bir şeyi boş yere harcamak veya kaybetmek anlamındadır. Bu kullanımıyla, Rusçadaki en ağır küfür fiillerinden biri olan проебать [pra-ye-bát'] kelimesinin doğrudan eş anlamlısı olarak kabul edilir (Elistratov, 2000; Plutser-Sarno, 2005). Bu türden fiillerin pragmatik analizi, konuşucunun derin bir hayal kırıklığı, öfke, pişmanlık veya çaresizlik hissini ifade etmek için kullanıldığını gösterir (Levin, 1986). Özellikle Sovyet sonrası dönemde, dilin genel olarak daha serbestleşmesiyle birlikte bu tür kaba ifadelerin kullanımı daha da yaygınlaşmış, ancak her zaman güçlü bir tabu veya şiddet çağrışımı taşımıştır (Zemskaya, 1996). Kelime, genellikle kontrol dışı bir durum sonucunda ortaya çıkan büyük bir hatayı veya kaybı vurgulamak için kullanılır. Cezaevleri argosunda (феня [fe-nya]) ve sokak jargonunda da benzer "heba etme" veya "kaybetme" anlamlarında sıkça rastlanır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).