Пропиздошиться
(Propizdoşitsya)- Aşırı derecede içmek, kendini içkiye verip mahvetmek, alkolik olmak (Çok kaba argo): Alkol bağımlılığı yüzünden tüm hayatını, sağlığını, mal varlığını veya itibarını kaybetmek, kendini tamamen perişan etmek.
1. Örnek Cümle:- Он пропиздошился до последнего рубля. [on pra-piz-da-şit'-sya da pas-let-ni-va rub-lya]
- Son rublesine kadar içkiye yatırdı kendini.
2. Örnek Cümle:- Чтоб ты пропиздошился! [ştob tı pra-piz-da-şit'-sya!]
- (Kahrolası) İçip de kendini mahvet! / Alkolik ol da sürün!
3. Örnek Cümle:- Она совсем пропиздошилась после развода. [a-na sav-sem pra-piz-da-şit'-sya pos-le raz-vo-da]
- Boşandıktan sonra kendini tamamen içkiye vurdu.
- İçip mahvetmek
- İçki yüzünden kendini perişan etmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Пропиздошиться
Latin Transkripsiyonu: Propizdoşitsya
Okunuşu ve Vurgu: [pra-piz-da-şit'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçada kendini içkiye vermek, alkolik olmak anlamına gelen genel fiil пропиться [pra-pit'-sya] kelimesinin, Rus küfür dilinin dört ana kökünden biri olan пизда [piz-da] (kadın cinsel organı) kökü ile birleşmesiyle oluşmuştur. Fiilin morfolojik yapısı şöyledir:
- Про- [pra]: Fiile tamamlanmışlık, aşırılık, sürecin sonuna gelinmesi veya bir şeyin tamamen tüketilmesi anlamlarını katan bir önektir.
- -Пизд- [pizd]: Rus argosunda en güçlü ve kaba küfür köklerinden biridir. Bu kök, eyleme aşırı bir kaba, aşağılayıcı ve yıkıcı bir nitelik katar.
- -Ошить- [oşit']: Rusçada bazı fiillerin türetilmesinde kullanılan bir sufikstir ve genellikle eylemin yoğunluğunu veya sonucunu vurgular.
- -Ся [sya]: Dönüşlü fiil sufiksidir. Eylemin özne üzerinde gerçekleştiğini veya öznenin bir duruma geldiğini gösterir.
Dolayısıyla, пропиздошиться fiili, пропиться fiilinin anlamını müstehcen bir şekilde yoğunlaştıran, içki yüzünden kendini tamamen mahvetme, her şeyini kaybetme durumunu ifade eden aşırı kaba bir jargondur. Kökenbilimsel olarak, bu tür türetmeler, Rus dilindeki küfür köklerinin yalnızca isim ve sıfat türetmekle kalmayıp, fiillerin anlamlarını da radikal bir şekilde değiştirebilme yeteneğini göstermektedir (Vasmer, Plutser-Sarno).
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Пропиздошиться fiili, Rus toplumunda alkolizmin ve alkolün yol açtığı yıkımın son derece kaba ve açık sözlü bir ifadesidir. Bu kelime, sadece içki içmeyi değil, içki yüzünden kişisel, sosyal ve ekonomik olarak tamamen çöküş yaşama, kendini ve hayatını mahvetme durumunu tanımlar. Kullanımı, konuşmacının ya da bahsedilen kişinin içinde bulunduğu umutsuzluğu, çaresizliği veya eylemin yol açtığı aşağılanmayı vurgular.
Rus dilinde, пизда [piz-da] kökünden türeyen kelimeler, genellikle aşırı öfke, hayal kırıklığı, küçümseme veya bir durumun tam bir fiyaskoyla sonuçlandığını ifade etmek için kullanılır. Bu fiil de bu kategorinin bir parçasıdır. Gündelik dilde veya standart Rusçada nadiren duyulsa da, özellikle şiddetli argoda, kriminel çevrelerde (феня [fe-nya]) ve ağır küfrün yaygın olduğu erkek muhitlerinde sıkça rastlanır (Mokienko & Nikitina, Elistratov). Bu kelime, alkol bağımlılığının birey üzerindeki yıkıcı etkisini, hiçbir yumuşatmaya yer vermeden, en kaba ve aşağılayıcı şekilde dile getirir. Bir tür “dilsel rahatlama” veya “sözlü şiddet” aracı olarak işlev görür ve durumun ciddiyetini vurgulamak amacıyla kullanılır (Levin).
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
