Полковник
(Polkovnik)- Belsoğukluğu, gonore, tripper: Cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyon olan gonore veya tripper için kullanılan kaba ve argo ifade.
1. Örnek Cümle:- Он, наверное, полковника подхватил на этой гулянке. [on, na-ver-na-ye, pal-kov-ni-ka pat-hva-til na e-tay gu-lyan-ke]
- O galiba o alemde belsoğukluğu kapmış.
2. Örnek Cümle:- Лечиться от полковника надо серьёзно, а не самолечением заниматься. [le-çit-sa at pal-kov-ni-ka na-da ser-yoz-na, a nye sa-ma-le-çe-ni-yem za-ni-mat-sa]
- Belsoğukluğundan ciddi şekilde tedavi olmak gerek, kendi kendine tedaviyle uğraşmak değil.
3. Örnek Cümle:- Если получил полковника, то на выходные забудь про свидания. [yes-li pa-lu-çil pal-kov-ni-ka, to na vı-had-nı-ye za-but' pra sbi-da-ni-ya]
- Eğer belsoğukluğu kaptıysan, hafta sonu randevuları unut.
- Albay
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Полковник
Latin Transkripsiyonu: Polkovnik
Okunuşu ve Vurgu: [pal-kov-nik]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
"Полковник" [pal-kov-nik] kelimesi, standart Rusçada "albay" anlamına gelen bir askeri rütbeyi ifade eder. Kökeni, "alay" veya "birlik" anlamına gelen "полк" [polk] kelimesine dayanır. Askeri hiyerarşide önemli bir pozisyonu belirtir. Ancak argo dildeki "belsoğukluğu" veya "gonore" anlamı, bu standart kullanımdan tamamen ayrı ve ironik bir anlamsal kayma ile ortaya çıkmıştır. Bu türden bir semantik kayma, Rus argosunda, özellikle de феня [fe-nya] olarak bilinen suç ve hapishane jargonunda yaygın olarak görülür. Tabu konuları (hastalıklar, cinsel organlar vb.) doğrudan ifade etmek yerine, üstü kapalı, alaycı veya metaforik terimler kullanma eğilimi, dilsel oyun ve mizahın bir parçasıdır. Bu bağlamda, "полковник" [pal-kov-nik] kelimesinin, cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar olan гонорея [ga-na-rye-ya] veya триппер [trip-per] yerine kullanılması, kelimenin orijinal anlamıyla kurduğu tezatlık ve ironi üzerine kuruludur.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
"Полковник" [pal-kov-nik] kelimesinin "belsoğukluğu" veya "gonore" anlamında kullanılması, Rus argosunun karakteristik özelliklerinden biri olan sarkastik örtmece (eufemizm) kullanımına güzel bir örnektir. Bu kullanımın tam kökeni konusunda çeşitli teoriler olsa da, genellikle cinsel yolla bulaşan hastalıklar gibi utanç verici veya istenmeyen durumları ima etmek için resmi, saygın veya yüksek rütbeli kelimelerin ironik bir şekilde ödünç alınmasıyla ilişkilendirilir. Bir "albay" gibi ciddi ve emredici bir figürün adının, istenmeyen ve zorlu bir hastalığa verilmesi, bu durumun ciddiyetini ve kişinin hayatındaki "istenmeyen bir komutan" gibi ortaya çıkışını vurgular. Bazı dilbilimciler, bu ifadenin askeri çevrelerde veya askerlerle ilişkilendirilen ortamlarda ortaya çıktığını ve belki de askerlerin "hediye" olarak getirdiği bir hastalığı ima ettiğini öne sürer. Bu argo kullanımı, özellikle 20. yüzyılın ortalarından itibaren Rus suç dünyası ve günlük kaba konuşmada yaygınlık kazanmıştır. Bu tür dilsel mekanizmalar, tabu konuları konuşurken rahatlama sağlamanın yanı sıra, toplumsal normlara karşı bir meydan okuma veya alay etme biçimi olarak da işlev görür. Sözcüğün kullanımı, hastalığın getirdiği utanç ve sosyal damgalanmayı hafifletmek amacıyla dolaylı bir dil tercihi olarak da yorumlanabilir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.