Похуяшивать
(Pohuyaşivat')- Amaçsızca, kayıtsızca dolaşmak, boş boş gezinmek: Bir iş yapmadan, bir amacı olmadan veya verilen bir görevi umursamazca savsaklayarak etrafta dolanmak, vakit öldürmek. Bu, standart dildeki "gezmek" veya "dolaşmak" fiillerinin kaba, aşağılayıcı ve umursamaz bir versiyonudur.
1. Örnek Cümle:- Хватит тут похуяшивать, иди работать! [hva-tit tut pa-hu-ya-şi-vat', i-di ra-bo-tat']
- Yeter artık boş boş gezindiğin, git işine bak!
2. Örnek Cümle:- Он уже полдня по двору похуяшивает, не знает чем заняться. [on u-je pol-dnya pa dva-ru pa-hu-ya-şi-vat', ni zna-yet çem za-nyat'-sya]
- O yarım gündür avluda boş boş gezinip duruyor, ne yapacağını bilmiyor.
- Amacı olmadan dolaşmak
- Boş boş gezinmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Похуяшивать
Latin Transkripsiyonu: Pohuyaşivat'
Okunuşu ve Vurgu: [pa-hu-ya-şi-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Похуяшивать [pa-hu-ya-şi-vat’] kelimesi, Rusçanın en temel ve ağır küfür köklerinden biri olan хуй [huy] (erkek cinsel organı) kökünden türemiştir. Bu kelime, похаживать [pa-ha-ji-vat'] (gezmek, dolaşmak, arada bir uğramak) fiilinin argo, kaba ve alaycı bir eşdeğeri olarak ortaya çıkmıştır. По- [po] ön eki, eylemin hafifliğini, geçiciliğini veya tekrarlanan doğasını ifade ederken, -ивать [-i-vat'] son eki de fiile yineleme veya eylemin süregiden ama önemsiz doğasını katar. Bu tür kelime türetmeleri, standart dildeki fiilleri хуй köküyle birleştirerek eyleme kayıtsızlık, küçümseme veya genel bir olumsuzluk tonu katmak için Rus argosunda oldukça yaygındır. Vasmer'in [Vas-mer] etimolojik çalışmalarında belirtildiği gibi, pek çok Rusça kelime Proto-Slav kökenlerine dayanmakla birlikte, argodaki türetmeler genellikle mevcut köklere pragmatik ve ekspresif amaçlarla yeni ekler ve ön ekler getirilerek oluşturulur.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Bu fiil, genellikle bir eylemi kayıtsızca, umursamazca, amaçsızca veya sadece vakit geçirmek için yapmayı ifade eder. Konuşmacının ya da eylemi yapan kişinin duruma veya eyleme karşı derin bir apati ya da küçümseme içinde olduğunu vurgular. Örneğin, birinin işyerinde boş boş gezindiğini, verilen görevi önemsemediğini veya sadece aylaklık ettiğini belirtmek için kullanılabilir. Похуяшивать [pa-hu-ya-şi-vat’], standart похаживать [pa-ha-ji-vat'] fiiline kıyasla çok daha sert, kaba ve hor gören bir tona sahiptir. Bu, özellikle gençlik argosunda, marjinal gruplarda veya aşırı derecede rahat ve umursamaz bir tavır sergilemek isteyen kişiler arasında yaygın bir kullanımdır.
Yevgeniy Levin'in [Yev-ge-niy Le-vin] "Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine" adlı eserinde belirttiği gibi, Rusçadaki ağır küfürlü dil kullanımları sadece birer hakaret değil, aynı zamanda konuşmacının dünyaya, otoriteye ve normlara karşı takındığı duruşu ifade eden pragmatik göstergelerdir. Похуяшивать [pa-hu-ya-şi-vat’] kelimesi de bu bağlamda, eylemi küçümsemenin, umursamazlığın ve bir nevi pasif-agresif bir duruşun dilsel bir yansımasıdır. Vladimir Elistratov'un [Vla-di-mir Ye-lis-tra-tov] Rus argosu üzerine yaptığı çalışmalarda da görüldüğü gibi, bu tür kelimeler genellikle günlük dildeki kurallara aykırı, provokatif ve şok edici bir etki yaratmayı amaçlar. Mokienko [Mo-ki-yen-ko] ve Nikitina'nın [Ni-ki-ti-na] Büyük Rus Jargonu Sözlüğü'nde de benzer şekilde, kökten küfürlü kelimelerle türetilen fiillerin sosyal statü ve tutum belirtme işlevi vurgulanır. Bu tür fiiller, bir yandan standart dilin resmiyetinden uzaklaşmayı sağlarken, diğer yandan da konuşmacının çevresine ve eylemlerine karşı belirgin bir alaycı ya da kayıtsız tavrını yansıtır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).
