Подмандяриваться
(Podmandyarivat'sya)- Kendini küçük düşürerek veya arsızca yaltaklanmak, dalkavukluk yapmak, birinin gözüne girmeye çalışmak: Aşırı kaba, müstehcen ve aşağılayıcı bir tonda, birine aşırı derecede, onur kırıcı bir şekilde yaranmaya çalışmak, aşırı servetkârca davranmak, yüzsüzce dalkavukluk etmek.
1. Örnek Cümle:- Он так пытался подмандяриваться к начальнику, что аж противно смотреть было. [on tak pı-tal-sya pad-man-dya-ri-vat'-sya k na-çal'-ni-ku, şto aj pra-tiv-na smat-ret' bıl-a]
- Amire kendini o kadar arsızca yaltaklamaya çalışıyordu ki bakması bile iğrençti.
2. Örnek Cümle:- Хватит подмандяриваться, тебе всё равно ничего не светит. [hvatit pad-man-dya-ri-vat'-sya, te-bye vsyo rav-no ni-çi-vo nye svyet-it]
- Yaltaklanmayı bırak, sana zaten hiçbir şey düşmez.
3. Örnek Cümle:- Он постоянно подмандяривается, чтобы выслужиться перед нужными людьми. [on pas-ta-yan-na pad-man-dya-ri-vat'-sya, şto-bı vı-sluj-it'-sya pye-ryet nuj-nı-mi lyud'-mi]
- Doğru insanların gözüne girmek için sürekli kendini yaltaklar.
- Kendini yaranmak için küçük düşürmek / amlama
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Подмандяриваться
Latin Transkripsiyonu: Podmandyarivat'sya
Okunuşu ve Vurgu: [pad-man-dya-ri-vat'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçada birine "yaltaklanmak, dalkavukluk yapmak, gözüne girmeye çalışmak" anlamlarına gelen подмазываться [pad-ma-zy-vat'sya] fiilinin son derece kaba ve müstehcen bir çeşitlemesidir. Kelimenin kökeninde, "vulva" veya "am" anlamına gelen aşırı küfürlü Rusça kök манда [man-da] bulunmaktadır. Под- [pad] ön eki "altından, altına doğru, gizlice" gibi anlamlar taşırken, -ивать [i-vat'] son eki bir eylemin sürekliliğini veya alışkanlığını ifade eden fiiller oluşturur ve -ся [sya] eki ise fiile dönüşlülük veya edilgenlik katar. Dolayısıyla подмандяриваться, подмазываться fiilinin anlamını манда kökünün içerdiği yoğun küfür ve aşağılama unsurlarıyla birleştirerek, aşırı derecede servetkârca, onur kırıcı ve iğrenç bir yaltaklanma eylemini tanımlar.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Подмандяриваться kelimesi, Rus argosunun en kaba ve aşağılayıcı ifadeleri arasında yer alır. Bu kelime, basit bir yaltaklanma veya iltifatın ötesine geçerek, bir kişinin bir çıkar uğruna kendini tamamen küçük düşürdüğü, onurunu çiğnediği ve adeta bir paçavra gibi davrandığı durumlarda kullanılır. Манда [man-da] kökünün kullanılması, bu eylemin sadece servetkârca değil, aynı zamanda ahlaki olarak da iğrenç ve mide bulandırıcı olduğunu vurgular. Kelime, kişinin karakterine yönelik ağır bir eleştiri ve aşağılama içerir; zira bu tür bir davranış, Rus kültüründe genellikle omurgasızlık, kişiliksizlik ve erkeklikten uzaklaşma olarak algılanır. Genellikle güç dengelerinin belirgin olduğu ortamlarda, örneğin suç örgütleri içinde, askeri yapılarda veya ast-üst ilişkilerinin yoğun olduğu iş yerlerinde, birinin üst düzey birine yaranmak, ceza almaktan kaçınmak veya avantaj elde etmek için sergilediği abartılı ve yüz kızartıcı çabaları tasvir etmek için kullanılır. Y. I. Levin'in müstehcen ifadeler üzerine çalışmaları veya A. Plutser-Sarno'nun sözlükleri, bu tür kelimelerin Rus dilindeki pragmatik işlevini, yani sadece bir eylemi tanımlamakla kalmayıp, aynı zamanda konuşucunun o eyleme ve eylemi gerçekleştiren kişiye duyduğu derin tiksinti ve nefreti ifade etme biçimini analiz eder. Kelime, aşırı uşakça davranışlara karşı kültürel bir tiksintiyi ve kişisel haysiyete verilen önemi yansıtır.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).