Перемандяшиваться
(Peremandıyaşivatsya)- Zar zor geçinmek, bir şekilde idare etmek: Zor koşullarda hayatta kalmaya çalışmak, kıt kanaat geçinmek, güçlükle ayakta durmak.
1. Örnek Cümle:- Да что там говорить, всю жизнь как-то перемандяшиваюсь от зарплаты до зарплаты. [da şto tam gav-varit', fsyu jizn' kak-ta pi-ri-man-dya-şi-vat-sya at zar-pla-tı da zar-pla-tı]
- Ne diyeyim, bütün hayatım boyunca maaştan maaşa zar zor geçinip durdum.
2. Örnek Cümle:- На этой работе только перемандяшиваться, никаких перспектив. [na e-tay ra-bo-te tol'-ka pi-ri-man-dya-şi-vat-sya, ni-ka-kih pir-spik-tiv]
- Bu işte sadece sürünüp duruyoruz, hiçbir gelecek yok.
- Boş boş oyalanmak, amaçsızca zaman geçirmek: Vaktini anlamsızca harcamak, hiçbir şey yapmadan oyalanmak, zaman öldürmek.
1. Örnek Cümle:- Сколько можно тут перемандяшиваться, давайте уже делом займёмся! [skol'-ka moj-na tut pi-ri-man-dya-şi-vat-sya, da-vay-te u-je de-lam zay-myom-sya!]
- Ne kadar daha burada boş boş oyalanacağız, hadi artık işimize bakalım!
2. Örnek Cümle:- Весь день только перемандяшивался, ничего толком не сделал. [ves' den' tol'-ka pi-ri-man-dya-şi-vat-sya, ni-çi-vo tol-kam ni zdye-lal]
- Bütün gün boş boş oyalandım, doğru düzgün hiçbir şey yapmadım.
- Bir süre idare etmek / Oyalanmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Перемандяшиваться
Latin Transkripsiyonu: Peremandıyaşivatsya
Okunuşu ve Vurgu: [pi-ri-man-dya-şi-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın en kaba ve müstehcen küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] (kadın cinsel organı) kelimesinin türevi olan манда [man-da] kökünden gelmektedir. Kelime, `пере-` [pi-ri-] ön eki ve `-яшиваться` [ya-şi-vat-sya] veya `-иваться` [i-vat-sya] dönüşlü, süreklilik ifade eden fiil eklerinin birleşimiyle oluşmuştur. `Пере-` ön eki, bir eylemin baştan savma, bir yerden bir yere veya bir süreci tamamlama anlamlarını katarken, манда [man-da] kökü kaba ve alaycı bir ton verir. Plutser-Sarno'nun “Büyük Rus Küfür Sözlüğü” gibi kaynaklar, bu tür köklerin dilbilimsel dönüşümlerini ve argo kullanımlarını detaylıca inceler. Bu kelime, standart dildeki `перебиваться` [pi-ri-bi-vat-sya] (idare etmek, geçinmek) fiilinin aşırı kaba ve aşağılayıcı bir versiyonu olarak ortaya çıkmıştır, varoluşsal bir sıkıntıyı veya amaçsız bir zaman geçirmeyi ifade eder.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Перемандяшиваться» fiili, Rus argosunda ve halk dilinde, genellikle bir durumu isteksizce, zorlukla idare etmek, boş boş zaman geçirmek, amaçsızca oyalanmak veya zar zor geçinmek anlamında kullanılır. Kelimenin temelindeki манда [man-da] kökü, Rus küfür dilinin dört ana kökünden biridir ve bu fiile güçlü bir alaycı, küçümseyici veya bıkkınlık ifade eden bir ton katar. Bu tür kelimeler, genellikle konuşmacının içinde bulunduğu duruma karşı hissettiği çaresizliği, umursamazlığı veya genel bir memnuniyetsizliği dile getirmek için kullanılır. Özellikle hayatın zorluklarıyla mücadele ederken veya anlamsız bir iş yaparken hissedilen bıkkınlığı, bezginliği ve bu durumdan duyulan tiksintiyi ifade etmek için tercih edilir. Mokienko ve Nikitina'nın “Büyük Rus Jargonu Sözlüğü” ve Elistratov'un “Rus Argosu Sözlüğü” gibi eserler, bu tür küfür kökenli kelimelerin sosyokültürel dönüşümlerini ve ifade güçlerini ortaya koyar. Bu kelimenin kullanımı, Sovyet dönemindeki kısıtlılıklar, Gulag kamplarının (Shalamov'un “Kolıma Öyküleri”nde tasvir edilen) zorlu yaşam koşulları veya post-Sovyet döneminin belirsizlikleriyle ilişkilendirilen, insanların sadece “günlerini doldurduğu”, “zar zor geçindiği” ya da “bekleyişle boş zaman harcadığı” dönemlerin bir yansıması olabilir. Y. I. Levin'in “Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine” adlı çalışması, bu tür fiillerin pragmatik işlevini, yani konuşmacının ruh halini ve pasif-agresif tutumunu nasıl ifade ettiğini açıklar. Kelime, özellikle gençlik ve alt kültür jargonlarında yaygın olup, resmi olmayan, samimi ancak kaba bir iletişim ortamında kullanılır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Shalamov, V. (1998). Kolyma Tales (Kolıma Öyküleri).