Отпиздюриться
(Otpizdyuritsya)- Paçayı kurtarmak, sıyrılmak, yakayı sıyırmak: Hoş olmayan bir durumdan, cezadan veya sorumluluktan ustaca, kurnazca veya pervasızca kurtulmak.
1. Örnek Cümle:- Как ему всегда удаётся отпиздюриться от всех проблем? [kak ye-mu fsig-da u-da-yot-sya at-piz-dyu-rit'-sya at fseh prab-lyem?]
- O her zaman bütün sorunlardan nasıl paçayı kurtarmayı başarıyor?
2. Örnek Cümle:- Он думал, что сможет отпиздюриться от армии, но не вышло. [on du-mal, şto smo-jet at-piz-dyu-rit'-sya at ar-mii, no ni vış-la]
- Askerlikten sıyrılabileceğini sanıyordu ama olmadı.
- Baştan savmak, bir işi aceleyle veya özensizce bitirip kurtulmak: Bir görevi veya işi özen göstermeden, hızlıca tamamlayarak ondan kurtulmak.
1. Örnek Cümle:- Надо отпиздюриться с этим отчётом до конца дня. [na-da at-piz-dyu-rit'-sya s e-tim at-ço-tam da kan-tsa dnya]
- Bu raporu gün sonuna kadar baştan savıp bitirmek gerekiyor.
2. Örnek Cümle:- Он быстро отпиздюрился от своих обязанностей и пошёл курить. [on bıst-ra at-piz-dyu-rit'-sya at sva-yih ab-ya-zan-nas-tey i pa-şol ku-rit']
- Görevlerini hızla baştan savdı ve sigara içmeye gitti.
- Amcıkça sıyrılmak / Siktirip kurtulmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Отпиздюриться
Latin Transkripsiyonu: Otpizdyuritsya
Okunuşu ve Vurgu: [at-piz-dyu-rit'-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın en temel ve müstehcen küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] (kadın cinsel organı, amcık) kelimesinden türemiştir. Fiile eklenen ‘от-’ [at] ön eki, bir eylemin tamamlandığını, bir şeyden kurtulmayı veya ayrılmayı ifade eder. ‘-юр-’ [yur] ise argo ve kaba dilde sıkça görülen, bir eyleme hız, pervasızlık veya kaba bir nitelik katan bir fiil ekidir (örneğin, пиздюрить [piz-dyu-rit'] ‘dövmek’, ‘sokmak’ veya ‘acele etmek’ anlamlarında kullanılır). Son olarak, ‘-ся’ [sya] eki, eylemin özne tarafından kendine yönelik yapıldığını veya karşılıklı olduğunu gösteren dönüşlü (reflexive) bir ektir. Dolayısıyla, kelimenin etimolojik kökeni ‘amcık kökünü kullanarak bir durumdan kendini sıyırmak’ veya ‘amcıkça bir biçimde kurtulmak’ fikrini taşır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Отпиздюриться [at-piz-düy-rit'-sya] fiili, Rus argosunda ve kaba konuşma dilinde, bir kişiye verilen sorumluluktan, cezadan veya hoş olmayan bir durumdan ustaca, bazen de kurnazca veya pervasızca kurtulmayı ifade eder. Genellikle, ciddi bir çaba göstermeden veya ahlaki değerleri hiçe sayarak bir durumdan sıyrılma halini vurgular. Bu kelime, birinin bir beladan veya yükümlülükten sıyrılma yeteneğine sahip olduğunu, bunu yaparken de genellikle biraz kurnazlık ya da yüzsüzlük kullandığını ima eder. Sözcüğün ima ettiği ‘kurtulma’ eylemi, her zaman olumlu bir anlam taşımaz; çoğu zaman sorumsuzluk, baştan savma veya hilekarlık gibi negatif çağrışımları da beraberinde getirir. Hapishane argosu феня [fe-nya] ve sokak dilinde yaygın olarak kullanılır ve resmi dildeki открутиться [at-kru-tit'-sya] (sıyrılmak, paçayı kurtarmak) kelimesinin kaba bir eşdeğeri olarak işlev görür. Ayrıca, bir işi özensizce ve aceleyle yapıp bitirerek o yükten kurtulma anlamı da taşır.