Опиздяриваться
(Opizdyarivatsya)- Kendini çok kötü kirletmek, pisliğe/çamurla batırmak; üstünü başını pislik içinde bırakmak: Genellikle alkol, dikkatsizlik veya aşırıya kaçma sonucu fiziksel olarak aşırı derecede kirlenmek, pis bir duruma düşmek.
1. Örnek Cümle:- Он вчера так опиздярился на рыбалке, что домой пришлось идти через лес, чтобы соседи не видели. [on vçera tak a-piz-dya-ri-lsya na rı-bal-ke, şto da-moy pri-şlos' it-ti çe-rez les, şto-bı sa-se-di ni vid-ye-li.]
- Dün balıkta öyle pisliğe bulandı ki, komşular görmesin diye eve orman yolundan gitmek zorunda kaldı.
2. Örnek Cümle:- Опять опиздярился в хлам и уснул на лавочке. [ap-yat' a-piz-dya-ri-lsya v hlam i us-nul na la-vaç-ke.]
- Yine zilzurna sarhoş olup kendini perişan etti ve bankta uyuyakaldı.
- Kendini rezil etmek, çok kötü bir duruma düşürmek, bir şeyi tamamen berbat etmek: Kendi eylemleri sonucunda kendini utanç verici, zor veya telafisi güç bir duruma sokmak.
1. Örnek Cümle:- Ну ты и опиздярился со своей презентацией. [nu tı i a-piz-dya-ri-lsya sa sva-yey pre-zen-tat-siyey.]
- Sunumunla kendini (işi) yine berbat ettin.
2. Örnek Cümle:- Он так опиздярился с долгами, что теперь не знает, как выкрутиться. [on tak a-piz-dya-ri-lsya s dal-ga-mi, şto te-per' ni znay-et, kak vık-ru-tit-sya.]
- Borçlarla kendini öyle bir duruma soktu ki şimdi nasıl kurtulacağını bilmiyor.
- Kendini çamurla/kirle kaplamak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Опиздяриваться
Latin Transkripsiyonu: Opizdyarivatsya
Okunuşu ve Vurgu: [a-piz-dya-ri-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın en güçlü ve kaba küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] (kadın cinsel organı) kelimesinden türemiştir. Fiilin yapısı о- [o] ön eki (bir şeyin tamamlanması veya aşırılığı), -пизд- [pizd-] kökü (yoğun ve genellikle olumsuz bir eylemi ima eder), -ярить/-ивать [yarit/ivat'] fiil eki ve -ся [sya] dönüşlülük son ekinden (eylemin özne tarafından kendine yapıldığını ifade eder) oluşur. Kelime, Plutser-Sarno'nun da detaylıca incelediği gibi, argo ve küfür literatüründe yer alan, eyleme aşırı bir yoğunluk, pervasızlık ve olumsuzluk katan karakteristik bir yapıdır. Elistratov ve Mokienko'nun çalışmalarında da görüldüğü üzere, bu türden küfür kökenli fiiller, standart fiillere kıyasla çok daha güçlü bir duygusal yüke sahiptir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Опиздяриваться» fiili, kendini fiziksel veya mecazi olarak aşırı derecede kirletmek, pisliğe bulamak, berbat etmek veya rezil etmek anlamlarında kullanılır. Bu ifade, genellikle kişinin kendi dikkatsizliği, sorumsuzluğu, sarhoşluğu ya da genel bir pervasızlığı sonucunda ortaya çıkan hoş olmayan bir durumu tanımlar. Kelimenin temelini oluşturan пизда [piz-da] kökünün varlığı, basit bir kirlenme veya hata yapma durumunu, tam bir sefil duruma düşme, iğrenç bir hâl alma veya telafisi zor bir skandal yaratma seviyesine çıkarır. Levin'in Rus dilindeki müstehcen ifadeler üzerine yaptığı çözümlemelere benzer şekilde, bu fiil de konuşanın içinde bulunduğu veya tanık olduğu duruma yönelik güçlü bir tiksinti, hor görme veya kendini aşağılama duygusunu aktarır. 20. yüzyılın sonlarında Rus dilindeki değişimleri ele alan Zemskaya'nın da belirttiği gibi, bu türden küfür ifadeleri, özellikle Sovyet sonrası dönemde, toplumsal normlara karşı bir meydan okuma ve özgür bir ifade biçimi olarak daha da yaygınlaşmıştır. Uspensky'nin mitolojik ve ekspresif frazeoloji üzerine çalışmaları, bu tip köklerin kadim inançlar ve tabu kavramlarla olan derin bağlarını gösterir; bu da kelimeye basit sözcük anlamının ötesinde bir güç katar. Sözlü iletişimde, феня [fe-nya] gibi argo dillerde veya arkadaş ortamlarında yaygın olarak kullanılır ve genellikle samimi ama kaba bir ton taşır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Uspensky, B. A. (1994). Мифологический аспект русской экспрессивной фразеологии (Rus Ekspresif Frazeolojisinin Mitolojik Boyutu).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).