Обмандовывать
(Obmandovıvat')- Aldatmak, kazıklamak, dolandırmak: Birini çok kaba, küçümseyici ve tamamıyla salak yerine koyarak aldatmak; onu tam anlamıyla kazıklamak veya dolandırmak.
1. Örnek Cümle:- Меня опять обмандовали с этой зарплатой! [minya apyat ab-man-da-va-li s et-ay zar-pla-tay!]
- Beni yine bu maaşla resmen kazıkladılar! / Beni yine bu maaş konusunda fena kandırdılar!
2. Örnek Cümle:- Не дай ему себя обмандовывать, он всегда такой. [ni day ye-mu si-bya ab-man-da-vı-vat', on f-syeg-da ta-koy]
- Onun seni kazıklamasına izin verme, o her zaman böyledir.
- Aldatmak / Kandırmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Обмандовывать
Latin Transkripsiyonu: Obmandovıvat'
Okunuşu ve Vurgu: [ab-man-da-vı-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Fiil, Rusçada "aldatmak, kandırmak" anlamına gelen standart обманывать [ab-ma-nı-vat'] fiilinin oldukça kaba ve müstehcen bir türevidir. Kelimenin kökeni, Rusçanın dört ana küfür kökünden biri olan ve kadın cinsel organı anlamına gelen манда [man-da] sözcüğüne dayanmaktadır. Başındaki об- [ab-] ön eki, bir eylemin tamamlanmışlığını, "her yeri kapsayan" veya "bütünüyle" anlamını pekiştirirken, -овывать [-o-vı-vat'] son eki fiilin süreklilik veya tekrarlanma bildiren bitmemiş yönünü ifade eder. Bu yapı, обманывать fiiline манда kökünün eklenmesiyle eylemin sıradan bir aldatma olmaktan çıkıp, son derece aşağılayıcı, kaba ve adeta "götürme" veya "kazıklama" seviyesinde bir aldatma olduğunu vurgular. Vasmer'ın etimolojik çalışmalarında bu tür kaba türevler doğrudan ele alınmasa da, Slav dillerindeki ön ek ve kök yapıları bu kelimenin oluşum mekanizmasını açıkça göstermektedir. Plutser-Sarno'nun araştırmaları, müstehcen kelimelerin yapısal anatomisinde bu tür köklerin eylemleri nasıl radikal bir şekilde değiştirdiğini detaylandırmaktadır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Обмандовывать [ab-man-da-vı-vat'] fiili, sadece bir aldatma eylemini değil, aynı zamanda bu eylemin arkasındaki yoğun küçümseme, hakaret ve hırsı ifade eden oldukça güçlü ve kaba bir terimdir. Rus dilinde манда [man-da] kökünün kullanıldığı her kelime, konuşmacının büyük bir öfke, hayal kırıklığı veya küçümseme içinde olduğunu gösterir. Bu fiil, standart dildeki обманывать [ab-ma-nı-vat'] fiilinin tüm nötr anlamlarını ortadan kaldırarak, aldatılan kişinin tamamen saf yerine konulduğu, aşağılandığı ve adeta "silip süpürüldüğü" bir durumu anlatır. Genellikle, bir tarafın diğerini çok büyük bir hile, fahiş bir kandırmaca veya acımasız bir manipülasyonla aldattığı durumlarda kullanılır. Levin'in müstehcen ifadeler üzerine yaptığı pragmatik analizler, bu tür kelimelerin sadece bilgi iletmekle kalmayıp, konuşmacının psikolojik durumunu, bıkkınlığını, otorite reddini ve alaycılığını nasıl yansıttığını göstermektedir. Kriminal argoda (феня [fe-nya]), bu tür ifadeler, kandırmacanın ciddiyetini ve mağdurun düştüğü acınası durumu vurgulamak için sıkça karşımıza çıkar. Mokienko ve Nikitina'nın büyük jargon sözlüğünde de benzer kelimelerin suç dünyası ve günlük konuşma arasındaki geçişleri incelenmiştir. Bu fiilin kullanımı, aldatılan kişiye karşı duyulan derin bir nefreti veya onu tam anlamıyla bir aptal yerine koyma arzusunu da içerebilir. Toplumsal bağlamda, genellikle alt kültürlerde, ağır küfür kullanımının yaygın olduğu ortamlarda veya yoğun duygusal anlarda tercih edilen bir ifadedir.
4. KAYNAKÇA
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Mat Sözlüğü). Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).