Напустить вони
(Napustit' voni)- Pis koku salmak / Osura osura ortamı kokutmak: Fiziksel olarak kötü, genelde dışkı veya osuruk kaynaklı bir koku yaymak.
1. Örnek Cümle:- Кто тут напустил столько вони? Откройте окно! [kto tut na-pus-til stol'-ka va-ni? at-kroy-tye ak-no!]
- Kim yaydı buraya bu kadar pis kokuyu? Açın camı!
- Skandal çıkarmak / Ortalığı karıştırmak / Baş belası olmak: Davranışlarla veya sözlerle olumsuz bir durum, dedikodu veya tartışma yaratmak.
1. Örnek Cümle:- Зачем ты опять напустил вони перед начальством со своими жалобами? [za-çem tı a-pyat' na-pus-til va-ni pye-ryet na-çal'-stvam sa sva-i-mi ja-la-ba-mi?]
- Şikayetlerinle niye yine amirlerin önünde ortalığı karıştırdın?
2. Örnek Cümle:- Не надо напускать вони из-за таких мелочей. [nye na-da na-pus-kat' va-ni iz-za ta-kih mye-la-çey.]
- Böyle ufak tefek şeyler yüzünden skandal yaratmaya gerek yok.
- Pis koku salmak / Koku yaymak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Напустить вони
Latin Transkripsiyonu: Napustit' voni
Okunuşu ve Vurgu: [na-pus-tit' va-ni]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
İfade, 'salmak, bırakmak, yaymak' anlamına gelen напустить [napus-tit'] fiili ile 'pis koku, kötü koku' anlamına gelen вонь [von'] kelimesinin genitif/akuzatif çoğul hali olan вони [va-ni] kelimesinin birleşiminden oluşur. Kelime öbeğinin birebir çevirisi 'pis koku salmak' veya 'koku yaymak'tır. 'Вони' kelimesinin kökeni Proto-Slavca *voňa (koku) sözcüğüne dayanır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Bu argo ifade, fiziksel olarak kötü bir koku yaymaktan (genellikle osurma yoluyla) ziyade, mecazi anlamda 'bir skandal yaratmak', 'ortalığı karıştırmak', 'can sıkıcı bir durum veya dedikodu yaymak' anlamında kullanılır. Rus argosunda, özellikle набздеть [nabzdet'] (osurarak pis koku salmak) gibi daha doğrudan ve kaba fiillerle yakın anlamlıdır. Bu ifade, kişinin kasıtlı veya umursamaz davranışları sonucunda geniş çaplı bir rahatsızlık, tartışma veya olumsuz dikkat çekici bir durum yaratmasını tanımlar. Sokak jargonunda ve günlük konuşmada sıkça rastlanan bu deyim, genellikle bir durumun ya da olayın tatsız bir hal almasını, 'boka sarmasını' ima eder. Kullanım alanı, dedikodu yaymaktan tutun da resmi bir ortamda uygunsuz bir davranışla tüm atmosferi bozmaya kadar genişleyebilir. Vladimir Dal'ın 19. yüzyıldaki çalışmalarında bu tür fizyolojik eylemlere dayalı deyimlerin kırsal ve halk dilindeki zenginliği gözlemlenebilirken, modern argoda bu ifade daha çok 'sosyal rahatsızlık' yaratma bağlamında yerini almıştır.