хуй мимо рта не пронесет кто
(khuy mimo rta ne proneset kto)- Aşırı fırsatçı, açgözlü, menfaatçi ve ahlaksız kişi: Kendi çıkarı uğruna her türlü ahlaki sınırı aşmaktan çekinmeyen, hiçbir kazanç fırsatını kaçırmayan, arsız ve yüzsüz insan. Türkçe argodaki "harbi yavşak", "piç kurusu", "para için her şeyi yapan" tabirlerine karşılık gelir.
1. Örnek Cümle:- Он такой, что хуй мимо рта не пронесет. [on ta-koy, şto húy mí-ma rtá ni pra-ni-syót]
- O öyle bir harbi yavşak ki, götünü bile siktirir para için.
2. Örnek Cümle:- Наш начальник - тот ещё хуй мимо рта не пронесет, все выгодные проекты себе забирает. [naş na-çal-nik - tot yi-şó húy mí-ma rtá ni pra-ni-syót, fsye vý-gad-ny-e pra-yék-ty si-byé za-bi-rá-yet]
- Bizim patron tam bir namussuz, tüm kârlı projeleri kendine yontuyor.
- Yarrağı ağzının yanından geçirmeyen (kimse)
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: хуй мимо рта не пронесет кто
Latin Transkripsiyonu: khuy mimo rta ne proneset kto
Okunuşu ve Vurgu: [húy mí-ma rtá ni pra-ni-syót któ]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu argo ifade, Rusçadaki en temel küfür köklerinden biri olan хуй [huy] (erkek cinsel organı) kelimesi ile, 'yanından, geçerek' anlamına gelen мимо [mima] edatı, 'ağız' anlamına gelen рот [rot] kelimesinin genitif hali olan рта [rta] ve 'taşımak, geçirmek' anlamına gelen пронести [pronesti] fiilinin olumsuz gelecek zaman çekimi не пронесет [ni pra-ni-syot] ile 'kim' anlamına gelen кто [kto] zamirinin birleşiminden oluşur. Deyimin kelime anlamı 'yarrağı ağzının yanından geçirmeyecek kimse'dir. Bu yapı, kişinin menfaat elde etmek için hiçbir fırsatı kaçırmayacağını, hatta onur kırıcı veya mide bulandırıcı eylemlere bile başvurmaktan çekinmeyeceğini vurgular. Mat dilindeki bu tür edat öbekleri, bireyin ahlaki yozlaşmasını veya açgözlülüğünü son derece sert ve aşağılayıcı bir dille ifade etmek için kullanılır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus argosunda yaygın olarak kullanılan bu ifade, bir kişinin aşırı derecede açgözlü, fırsatçı ve ahlaki değerlerden yoksun olduğunu anlatır. Deyim, kendi çıkarları uğruna her şeyi yapabilecek, prensiplerini ve haysiyetini kolayca bir kenara bırakabilecek, hiçbir kazanç fırsatını kaçırmayacak arsız ve yüzsüz tipler için kullanılır. Kültürel bağlamda, bu tür ifadeler, özellikle post-Sovyet döneminde yaşanan hızlı ekonomik değişimler ve artan fırsatçılıkla birlikte ahlaki değerlerin aşınmasını yansıtan sert eleştiriler olarak ortaya çıkmıştır. Bireyin, en tiksindirici yollardan bile olsa, kişisel çıkar sağlamak için her şeye razı olduğunu ima eder. Dil oyunlarının bir yansıması olarak, bu ifade, toplumsal eleştiriyi ve alaycılığı keskin bir şekilde dile getirir. Bu denli oportünist ve ahlaksız davranışlar genellikle küçümsenirken, belirli yeraltı kültürlerinde (örneğin hırsızlık dünyasında) bu tarz bir beceriklilik hayatta kalma ve avantaj elde etme stratejisi olarak farklı yorumlanabilir. Ancak genel kullanımda kesinlikle olumsuz ve aşağılayıcı bir anlama sahiptir.