Испиздюливаться
(Ispizdyulivatsya)- Sürekli azar işitmekten, dırdırdan veya kavgadan canından bezmek / tükenmek: Birinin durmaksızın söylenmesi, bağırması, fırça kayması veya küfretmesi sonucu tamamen enerjisiz kalmak, ruhen çökmek.
1. Örnek Cümle:- Я уже испиздюлился слушать её вечные претензии каждый день. [ya u-je is-piz-dyu-lil-sya slu-şat' ye-yo vyeç-nı-ye pri-ten-zi-i kaj-dıy den']
- Her gün onun bitmek bilmeyen şikayetlerini ve dırdırını dinlemekten artık canımdan bezdim.
2. Örnek Cümle:- На работе начальник так орал, что все сотрудники к вечеру просто испиздюлились. [na ra-bo-te na-çal'-nik tak a-ral, şto fse sa-trud-ni-ki k vye-çe-ru pras-to is-piz-dyu-li-lis']
- İş yerinde müdür öyle bir bağırdı ki, akşama doğru tüm çalışanlar fırça yemekten tamamen tükendi.
- Sürekli azar işitmekten, dırdırdan veya küfürlü kavgalardan dolayı ruhsal ve bedensel olarak tamamen tükenmek, canından bezmek.
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Испиздюливаться
Latin Transkripsiyonu: Ispizdyulivatsya
Okunuşu ve Vurgu: [is-piz-dyu-li-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusçanın en üretken ve yaygın dört ana küfür kökünden biri olan, kadın cinsel organı anlamındaki пизда [piz-da] sözcüğünden türetilmiştir. Bu kökten önce dayak, şiddetli azar, sille tokat veya ağır hakaret anlamına gelen пиздюли [piz-dyu-li] çoğul ismi türetilmiştir. Kelimenin başına gelen ис- [is-] ön eki, bir eylemin nihai sınıra kadar gerçekleştirildiğini, tükendiğini veya aşırı derecede yapıldığını belirtir (örneğin yazmaktan tükenmek anlamındaki исписаться [is-pi-sat-sya] kelimesinde olduğu gibi). Ortadaki -ива- [-iva-] eki eylemin süreklilik bildiren (imperfective) yapısını kurarken, sondaki -ся [-sya] dönüşlülük eki ise eylemin doğrudan özneyi etkilediğini gösterir. Dolayısıyla kelime, kelime kökeni itibarıyla "yediği fırçalardan, işittiği küfür ve azarlardan dolayı ruhsal ve bedensel olarak tamamen tükenmek" anlamına gelmektedir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak kültürü, hapishane jargonu ve gündelik kaba dilde fiziksel şiddeti anlatan kelimeler sıklıkla yoğun sözlü tartışmaları ve psikolojik baskıları tanımlamak için metaforik olarak kullanılır. Normal şartlarda fiziksel bir darbe almayı veya dayak yemeyi ifade eden пиздюли [piz-dyu-li] kelimesi, aile içi ilişkilerde, iş hayatındaki hiyerarşik baskılarda veya sokaktaki sözlü kavgalarda "ağır fırça yemek", "hakarete uğramak" anlamlarına evrilmiştir. Bu bağlamda испиздюливаться [is-piz-dyu-li-vat-sya] fiili, bir kişinin maruz kaldığı bu yoğun sözlü saldırı, dırdır, aşağılama ve kavga ortamından dolayı psikolojik olarak tamamen çöktüğünü, enerjisinin bittiğini ve canından bezdiğini en kaba ve vurucu şekilde ifade eder. Standart dildeki уставать от ругани [us-ta-vat' at ru-ga-ni] (tartışmadan yorulmak) veya выматываться [vı-ma-tı-vat-sya] (tükenmek) gibi ifadeler bu eylemin yarattığı ağır tahribatı ve kaba dili tam olarak karşılayamadığı için sokak jargonunda bu kelime tercih edilir.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language.