Иметь
(İmet')- Cinsel ilişkiye girmek: Birisiyle kaba, genellikle agresif veya aşağılayıcı bir şekilde cinsel ilişkiye girmek. Bu anlamda, ağır küfür jargonunda yaygın olarak kullanılan ебать [ye-bat'] fiilinin bir eş anlamlısı veya örtmece biçimi olarak işlev görür.
1. Örnek Cümle:- Я имел её всю ночь. [ya i-mel ye-yo vsyu noç]
- Onu bütün gece becerdim.
2. Örnek Cümle:- Да кто её только не имел! [da kto ye-yo tol'-ka nye i-mel]
- Onu kimler becermedi ki!
- Aldatmak, kandırmak, istismar etmek, dolandırmak: Birini kurnazca veya zorla bir durumdan faydalanarak sömürmek, aldatmak veya kötü bir duruma düşürmek. Bu kullanımda cinsel anlamdan ziyade, birinin zayıflığından veya saflığından yararlanma vurgusu vardır.
1. Örnek Cümle:- Да он тебя просто имел! [da on te-bya pros-ta i-mel]
- O seni resmen kandırmış/kullanmış!
2. Örnek Cümle:- Нас имели на каждом шагу с этими новыми правилами. [nas i-me-li na kaj-dam şa-gu s e-ti-mi no-vı-mi pra-vi-la-mi]
- Bu yeni kurallarla her adımda bizi sömürdüler.
- Haddini bildirmek, ezmek, üstünlük kurmak: Birine güç göstermek, onu küçük düşürmek, domine etmek veya ona zor anlar yaşatmak. Bu genellikle bir kavgada, tartışmada veya rekabet durumunda kullanılır.
1. Örnek Cümle:- Я его вчера так имел, что он больше слова не скажет. [ya ye-vo vçera tak i-mel, şto on bol'-şe slo-va nye ska-jet]
- Onu dün öyle bir ezdim ki bir daha tek kelime etmez.
2. Örnek Cümle:- Наши футболисты их сегодня имели всухую! [na-şı fut-ba-lis-tı ih syev-o-dnya i-me-li fsu-hu-yu]
- Futbolcularımız onları bugün gol yemeden yendi (resmen ezdi)!
- Sahip olmak, elinde bulundurmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Иметь
Latin Transkripsiyonu: İmet'
Okunuşu ve Vurgu: [i-met']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
İmeť (İmeť) kelimesi, Proto-Slavca *jьměti kökünden türemiştir ve temel anlamı "sahip olmak", "elinde bulundurmak"tır. Rusçanın en temel fiillerinden biri olup, başlangıçta nötr bir anlama sahiptir. Ancak zamanla ve özellikle argo ile sokak dilinde, kelime güçlü bir anlamsal kaymaya uğrayarak agresif, cinsel ve aşağılayıcı anlamlar kazanmıştır. Bu anlamsal genişleme, nötr bir eylemi ifade eden bir fiilin, bağlam ve kullanım sıklığı ile nasıl derin bir müstehcenliğe bürünebileceğinin tipik bir örneğidir (Vasmer, 1986).
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Standart Rusçada "иметь" [i-met'] fiili "sahip olmak", "bulundurmak", "sahip olmak" gibi genel anlamlarda kullanılırken, Rus argo ve ağır küfür jargonunda özellikle "кого-либо иметь" [ka-go li-ba i-met'] (birine sahip olmak) yapısıyla tamamen farklı, agresif ve müstehcen anlamlar kazanır. Bu durum, fiilin doğrudan cinsel eylemi ifade eden ебать [ye-bat'] kelimesinin yerine geçerek veya onunla eşanlamlı olarak kullanılmasıyla pekişir (Plutser-Sarno, 2005). Bu kullanım, sadece cinsel bir eylemi değil, aynı zamanda birini aşağılama, sömürme, aldatma veya tamamen domine etme gücünü de ima eder. Özellikle Sovyet dönemi hapishane kültürü ve kriminal argo (феня [fe-nya]) içerisinde, bu tür fiiller bir kişinin sosyal hiyerarşideki yerini belirlemede veya birine karşı üstünlük kurmada önemli bir araç haline gelmiştir (Chalidze, 1977; Galeotti, 2018).
"Иметь" [i-met'] fiilinin bu agresif ve aşağılayıcı anlamları, konuşucunun öfkesini, memnuniyetsizliğini veya alaycı tavrını ifade etmek için pragmatik bir araç olarak kullanılır. Bu, nötr kelimelerin güçlü duygusal ve sosyal mesajlar taşıyan ifadelere dönüştüğü dil oyunlarının bir parçasıdır (Levin, 1986; Sannikov, 1999). Kelime, bağlama göre cinsel istismardan basit bir aldatmacaya kadar geniş bir yelpazede kötüye kullanma eylemlerini kapsayabilir, bu da onu Rus argosunda çok yönlü ve güçlü bir tabir yapar (Elistratov, 2000; Mokienko & Nikitina, 2000).
4. KAYNAKÇA
- Chalidze, V. (1977). Criminal Russia: Essays on Crime in the Soviet Union. Random House.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Galeotti, M. (2018). The Vory: Russia's Super Mafia. Yale University Press.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Sannikov, V. Z. (1999). Русский язык в зеркале языковой игры (Dil Oyunlarının Aynasında Rus Dili).
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).