Допиздюриваться
(Dopizdyurivatsya)- Sınırları zorlayarak belasını aramak, kaşınmak, sabır taşırarak başına iş açmak: Kendi kışkırtıcı veya düşüncesiz eylemleriyle fiziksel bir cezaya, dayağa veya büyük bir cezaya doğru adım adım sürüklenmek.
1. Örnek Cümle:- Ты со своими наглыми шуточками точно когда-нибудь допиздюришься. [tı sa sva-i-mi nag-lı-mi şu-taç-ka-mi toç-na kag-da-ni-bud' da-piz-dyu-riş-sya]
- Bu küstahça şakalarınla eninde sonunda kesin belanı bulacaksın (kaşınıyorsun).
2. Örnek Cümle:- Он долго допиздюривался, пока мужики его просто не избили за гаражами. [on dol-ga da-piz-dyu-ri-val-sya, pa-ka mu-ji-ki yi-vo pras-to ni iz-bi-li za ga-ra-ja-mi]
- Adamlar onu garajların arkasında evire çevire dövene kadar uzun süre kaşınmaya devam etti.
- Yasal veya idari olarak son raddeye gelmek, bardağı taşırmak (Mecazi): Kuralları hiçe sayarak en sonunda kovulma, tutuklanma veya cezalandırılma aşamasına gelmek.
1. Örnek Cümle:- Этот новый сотрудник явно допиздюривается: постоянно опаздывает и хамит клиентам. [e-tat no-vıy sa-trud-nik yav-na da-piz-dyu-ri-va-it-sya: pas-ta-yan-na a-paz-dı-va-it i ha-mit kli-yen-tam]
- Bu yeni çalışan resmen kaşınıyor; sürekli geç kalıyor ve müşterilere kabalık ediyor.
- Dayağı yiyene/belasını bulana kadar sınırı zorlamak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздюриваться
Latin Transkripsiyonu: Dopizdyurivatsya
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-dyu-ri-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusçanın en üretken küfür köklerinden biri olan ve kadın cinsel organı anlamına gelen пизда [piz-da] isminden türetilmiştir. Yapısal olarak, eylemin bir sınıra, olumsuz bir neticeye veya felakete kadar sürdürüldüğünü bildiren до- [da-] ön eki, şiddet uygulamak, dayak atmak veya bir yere siktir olup gitmek anlamlarına gelen пиздюрить [piz-dyu-rit'] fiili ve eylemin kişinin kendisine döndüğünü gösteren -ся [-sya] dönüşlülük ekiyle şekillenmiştir. Kelimenin kökenindeki пиздюли [piz-dyu-li] (dayak, sille, darbe) kavramı doğrudan bu fiille bağlantılıdır. Dolayısıyla etimolojik olarak "kendi hareketleriyle bela çekmek, hak ettiği dayağı yiyecek noktaya kadar ilerlemek" anlamına gelir. Standart dildeki karşılığı достукаться [da-stu-kat-sya] (kapıyı çalmak, kaşınmak, bela bulmak) eylemidir.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak jargonunda ve hapishane kültürü olarak bilinen феня [fe-nya] argosunda, bir bireyin otoriteyi, sosyal normları veya bir başkasının sabrını sürekli sınayarak kendi felaketini hazırlaması durumunu ifade etmek için kullanılır. Rus toplumunda sabrın sınırları ve bu sınırların aşılması üzerine kurulu geniş bir sözel kültür vardır; bu kelime de tam olarak o taşma noktasını simgeler. Kişinin uyarılara rağmen kışkırtıcı, saygısız veya tehlikeli davranışlarına devam etmesi sonucunda kaçınılmaz olarak fiziksel şiddete maruz kalacağını veya yasal/idari bir ceza alacağını vurgular. Dönüşlü yapısı nedeniyle suç tamamen eylemi gerçekleştiren kişidedir; yani kişi kendi rızasıyla bela aramaktadır. Günlük hayatta arkadaş gruplarında bir uyarı tonunda, iş yerinde ise kuralları sürekli ihlal eden çalışanları tanımlamak için kaba ve sert bir üslupla sıklıkla telaffuz edilir.
4. KAYNAKÇA
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Zemskaya, E. A. (1996). Русский язык конца XX столетия (20. Yüzyılın Sonunda Rus Dili).