Допиздячивать
(Dopizdyaçivat')- Bir işi, projeyi veya görevi büyük bir çaba, bıkkınlık ya da kaba güçle tamamlamak, sonuna getirmek (доделывать):
1. Örnek Cümle:- Давай уже допиздячивать этот отчёт, силы больше нет. [da-vay u-je da-piz-dya-çi-vat' e-tat at-çot, si-lı bol'-şe nyet]
- Hadi şu raporu artık sike sike bitirelim, dermanım kalmadı.
2. Örnek Cümle:- Мы весь вечер допиздячивали эту чёртову крышу. [mı ves' vye-çer da-piz-dya-çi-va-li e-tu çor-ta-vu krı-şu]
- Bütün akşam o lanet çatıyı bitirmek için anamız ağladı.
- Can çekişen bir şeyi tamamen bozmak, mahvetmek veya birine son darbeyi vurup işini bitirmek (добивать):
1. Örnek Cümle:- Телефон еле дышит, надо его допиздячивать до конца. [tye-lye-fon ye-lye dı-şit, na-da ye-vo da-piz-dya-çi-vat' da kan-tsa]
- Telefon zaten zar zor çalışıyor, tamamen anasını ağlatıp (bozup) atmak lazım.
2. Örnek Cümle:- Врага надо допиздячивать, чтобы не поднялся. [vra-ga na-da da-piz-dya-çi-vat', şto-bı ni pad-nyal-sya]
- Düşmanın işini tamamen bitirmek lazım ki bir daha ayağa kalkamasın.
- Amına koya koya bitirmek / Son darbeyi vurup anasını sikmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздячивать
Latin Transkripsiyonu: Dopizdyaçivat'
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-dya-çi-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Eylem, Rusçada tamamlanmışlık ve nihayete erdirme bildiren до- [da] ön eki ile kaba dilde yoğun çalışmak, darbe vurmak, hızlı gitmek gibi anlamlara gelen пиздячить [piz-dya-çit'] fiilinin birleşiminden türetilmiştir. Bu fiilin kökü ise kadın cinsel organını ifade eden ve Rusçanın temel küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] kelimesine dayanmaktadır. Ön ek ve gövdenin birleşimi, bir eylemin kaba kuvvetle, büyük bir zorlukla veya bıkkınlıkla sonuna kadar götürülüp tamamlanmasını ifade eden süreksiz (imperfective) yapıda bir fiil ortaya çıkarmıştır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus argosunda günlük aktiviteleri ve ağır işleri tasvir etmek için cinsel organ kökenli küfürlü fiiller sıklıkla kullanılır. İşçi sınıfı, askeriye ve sanayi kollarındaki ağır çalışma koşullarında, işin yıpratıcılığını ve duyulan bıkkınlığı ifade etmek adına standart dildeki доделывать [da-dye-lı-vat'] (tamamlamak, bitirmek) fiili yerine daha agresif ve vurgulu olan допиздячивать [da-piz-dya-çi-vat'] tercih edilir. Ayrıca fiil, fiziksel veya mekanik olarak can çekişen, bozulmak üzere olan bir nesneye ya da ayakta durmakta zorlanan bir kişiye son darbeyi vurup onu tamamen devre dışı bırakmak anlamındaki добивать [da-bi-vat'] (sonunu getirmek, bitirmek) eylemini karşılamak için de kullanılır. Bu çok yönlülük, sokak dilindeki çaresizlik, öfke ve kararlılık duygularını aynı anda yansıtır.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language.