Допиздоваться
(Dopizdovatsya)- Çok konuşup, kaşınıp veya haddini aşıp sonunda belasını bulmak (Boş boğazlıktan dolayı cezalandırılmak): Çenesini tutamayarak veya kışkırtıcı davranarak hak edilen cezaya uğramak.
1. Örnek Cümle:- Ты допиздуешься когда-нибудь, тебе язык точно отрежут. [tı da-piz-du-iş-sya kag-da-ni-bud', ti-bye ya-zık toç-na at-rye-jut]
- Bir gün çok fena belanı bulacaksın, sonunda o dilini kesin koparacaklar.
2. Örnek Cümle:- Допиздовался до того, что его уволили с позором. [da-piz-da-val-sa da ta-vo, şto ye-vo u-vo-li-li s pa-zo-ram]
- Boş boğazlık edip sonunda kendini rezil ederek kovdurmayı başardı.
- Binbir güçlükle, sürüne sürüne veya çok uzun süre yürüyerek bir yere varmak: Zorlu bir yolculuğun sonunda nihayet bir hedefe ulaşmak.
1. Örnek Cümle:- Мы еле-еле допиздовали до этой чёртовой деревни в такой мороз. [mı ye-li-ye-li da-piz-da-va-li da e-tay çor-ta-vay di-ryev-ni f ta-koy ma-roz]
- Bu dondurucu soğukta o lanet köye ucu ucuna, sürünerek varabildik.
- Konuşa konuşa ya da siktire siktire bela sınırına varmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздоваться
Latin Transkripsiyonu: Dopizdovatsya
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-da-vat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Rusçada tamamlanmışlık, bir eylemin sonucuna veya sınırına ulaşmayı bildiren до- [da] öneki ile dişi cinsel organı anlamına gelen ve Rusçanın en temel dört küfür kökünden biri olan пизда [piz-da] kelimesinden türetilmiş kaba пиздовать [piz-da-vat'] (gitmek, siktirip gitmek) fiilinin birleşiminden oluşur. Dönüşlü (reflexive) fiil eki olan -ся [-sya] ile birleşerek eylemin doğrudan özneye döndüğünü ifade eder. Kelimenin kökeni, bir eylemi, davranışı veya boş konuşmayı çizmeyi aşacak, başa bela açacak radikal bir noktaya kadar sürdürme fikrine dayanır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Bu ifade, Rus sokak kültüründe, günlük kaba dilde ve hapishane argosunda (yani феня [fe-nya] jargonunda) oldukça yaygın iki anlama sahiptir. İlki, siktire siktire, sürünerek veya binbir güçlükle çok uzak bir yere en nihayetinde varmayı tanımlar (hareket bildiren kökten dolayı). İkinci ve en yaygın kullanımı ise, kişinin çenesini tutamayarak, çok fazla boş konuşarak, yalan söyleyerek veya kışkırtıcı davranarak sonunda kaçınılmaz bir cezaya, dayağa veya felakete uğramasıdır. Bu bağlamda standart dildeki доболтаться [da-bal-tat-sya] (boş boğazlık edip başına iş açmak) veya доиграться [da-ig-rat-sya] (kaşınıp belasını bulmak) fiillerinin en ağır ve en kaba küfürlü karşılığıdır. Konuşanın sabrının tükendiğini, muhatabının artık fiziksel veya sosyal bir cezalandırılma sınırına yaklaştığını sert ve tehditkar bir dille gösterir.
4. KAYNAKÇA
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).