Допиздошивать
(Dopizdoşivat')- Çok zorlukla, yorgunlukla veya büyük bir sinirle bir yere varmak/ulaşmak: Uzun, yorucu, çileli veya sinir bozucu bir yolculuğun ya da hareketin sonunda nihayet bir yere ulaşmayı, bitkinlik ve öfke içinde ifade etmek için kullanılır.
1. Örnek Cümle:- Я наконец-то допиздошил до дома, ноги не чувствую! [ya na-ka-nyets-ta da-piz-do-şıl da do-ma, no-gi ni çuf-st-vuy!]
- Sonunda siktire siktire eve vardım, bacaklarımı hissetmiyorum!
2. Örnek Cümle:- Сколько можно допиздошивать до этой проклятой деревни? [skol'-ka moj-na da-piz-do-şi-vat' da e-tay prok-lya-tay di-ryev-ni?]
- Bu lanet olası köye daha ne kadar sürüne sürüne varacağız?
- Zorlukla, sürüne sürüne varmak/ulaşmak
- Lanet okuyarak sona ulaşmak
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздошивать
Latin Transkripsiyonu: Dopizdoşivat'
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-do-şi-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Fiil, Rusçanın ana küfür köklerinden biri olan пизда [piz-da] kelimesinden türemiştir. Kelimenin yapısı üç ana unsurdan oluşur: 'до-' [da] ön eki (bir yere kadar ulaşma, bir eylemi tamamlama anlamı verir), '-пизд-' [pizd] kökü ve '-ошивать' [o-şi-vat'] soneki (hareket fiillerine özgü, tekrarlayan veya uzun süreli bir eylemi belirten bir biçimbirimdir). Bu kombinasyon, kelimenin temel anlamını, yani bir yere güçlükle, yorgunlukla veya büyük bir sinir bozukluğuyla ulaşma eylemini aşırı derecede kaba ve vurgulu bir şekilde ifade etmesini sağlar. Kökün kendisi, ifadeye aşırı bir hiddet, hayal kırıklığı veya bitkinlik katarak, sıradan bir 'varmak' fiilinin ötesine taşır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
«Допиздошивать» [da-piz-do-şi-vat'] kelimesi, Rus argosunda ve ağır küfürlü konuşmada, bir hedefe varmak veya bir yere ulaşmak eylemini müthiş bir zorluk, yorgunluk, bıkkınlık veya öfke ile birlikte ifade etmek için kullanılır. Normalde «доходить» [da-ha-dit'] (varmak, ulaşmak) veya «дотопывать» [da-ta-py-vat'] (sürüne sürüne varmak, zar zor ulaşmak) gibi nötr veya hafif argo fiillerin yerine geçerek, gidilen yolun uzunluğunu, çekilen çilenin büyüklüğünü veya kişinin içinde bulunduğu zihinsel/fiziksel bitkinliği vurgular. Kelimenin kullanımı, konuşmacının içinde bulunduğu durumu dramatize etme, aşırı rahatsızlığını veya isyanını dile getirme amacı taşır. Bu tür kelimeler, genellikle sadece çok yakın arkadaşlar arasında veya bireyin yalnızken kendini ifade ettiği anlarda kullanılır; zira kamusal alanda kullanımı aşırı kaba ve toplumsal normlara aykırıdır. Plutser-Sarno'nun (2005) belirttiği gibi, пизда [piz-da] kökü Rus küfür sisteminde sadece bir anatomik terim olmaktan öte, bir tür 'evrensel olumsuzlayıcı' ve 'yoğunlaştırıcı' işlev görür; bu fiilde de hareket eylemine maksimum düzeyde olumsuzluk ve güçlük ekler. Sözcük, özellikle Sovyet sonrası dönemde, insanların günlük yaşamdaki zorluklara karşı duyduğu hoşnutsuzluğu ve bıkkınlığı yansıtan dilsel bir araç haline gelmiştir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго.
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона.
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата. Limbus Press.
- Uspensky, B. A. (1994). Мифологический аспект русской экспрессивной фразеологии (Rus Ekspresif Frazeolojisinin Mitolojik Boyutu).
