Допиздоболивать
(Dopizdobolivat)- Geyik muhabbetini, yalanı veya boş konuşmayı sürdürüp tamamlamak: Birinin inanılması güç veya can sıkıcı hikayesini, yalanlarını anlatmayı sürdürerek sonuna getirmesi.
1. Örnek Cümle:- Хватит уже допиздоболивать свою историю, все равно тебе никто не верит. [hva-tit u-je da-piz-da-bo-li-vat' sva-yu is-to-ri-yu, fse rav-no ti-bye nik-to ni vye-rit]
- Şu yalan hikayeni anlatıp bitirmeyi kes artık, zaten kimse sana inanmıyor.
2. Örnek Cümle:- Дай ему допиздоболивать, послушаем, что он ещё придумает. [day ye-mu da-piz-da-bo-li-vat', pas-lu-şa-im, şto on ye-şşo pri-du-ma-it]
- Bırak masalını bitirsin, bakalım daha ne uyduracak.
- Ağzını tutamayarak, yalan söyleyerek ya da dedikodu yaparak başını belaya sokacak noktaya gelmek: Konuşmalarıyla tehlikeli bir sınır çizgisine yaklaşmak, belasını aramak.
1. Örnek Cümle:- Ты сейчас допиздоболиваешь до того, что тебе просто начистят ебало. [tı sey-ças da-piz-da-bo-li-va-iş da ta-vo, şto ti-bye pras-to na-çis-tyat ye-ba-la]
- Şu an konuşmalarınla öyle bir noktaya geliyorsun ki en sonunda ağzını burnunu kıracaklar.
2. Örnek Cümle:- Хватит нести чушь, ты реально допиздоболиваешь до крупных проблем. [hva-tit nis-ti çuş', tı ri-al-na da-piz-da-bo-li-va-iş da krup-nıh prab-lyem]
- Saçmalamayı kes, bu çenebazlığınla resmen büyük belalara zemin hazırlıyorsun.
- Boş konuşmayı/yalan söylemeyi sürdürüp bitirmek
- Çene çalarak veya yalan söyleyerek sınırları zorlamak ve belasını bulma noktasına gelmek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Допиздоболивать
Latin Transkripsiyonu: Dopizdobolivat
Okunuşu ve Vurgu: [da-piz-da-bo-li-vat']
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusça kaba dilinin çok katmanlı türetim mekanizmalarını gösteren karmaşık bir yapıdır. Sözcük, tamamlanma veya bir sınır noktasına ulaşma bildiren до- [da] ön eki, Rusçanın dört ana küfür kökünden biri olan ve kadın cinsel organını tanımlayan пизда [piz-da] kelimesinden türemiş пизд- [pizd] kökü, birleştirici ünlü -о- [-a-], boş konuşmak ve sallamak anlamına gelen болтать [bal-tat'] fiilinden gelen -бол- [-bal-] gövdesi ile süregelen eylemi niteleyen yapım eki -ивать [-i-vat'] unsurlarından oluşur. Bu birleşimden önce, argoda boş konuşmak, yalan söylemek, geyik yapmak anlamına gelen kaba пиздоболить [piz-da-bo-lit'] fiili türemiştir. Bu fiilin başına до- [da] ön ekinin getirilmesiyle, hem bir konuşma eylemini nihayete erdirmeyi hem de bu boş konuşma yüzünden kaçınılmaz bir sınıra/belaya toslamayı bildiren допиздоболивать [da-piz-da-bo-li-vat'] fiili ortaya çıkmıştır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak kültürü, hapishane jargonu yani феня [fe-nya] argosu ve gündelik kaba dilde sözün ağırlığına büyük önem verilir. Sorumsuzca konuşmak, yalan söylemek veya arkadan konuşmak ağır şekilde cezalandırılan eylemlerdir. Bu bağlamda, допиздоболивать [da-piz-da-bo-li-vat'] fiili iki temel sosyokültürel pragmatiğe sahiptir. İlk olarak, muhatabın tahammül sınırını zorlayan, yalanlarla dolu veya tamamen anlamsız bir konuşmanın/savunmanın sonuna yaklaşmasını alaycı bir şekilde ifade etmek için kullanılır. İkinci ve daha yaygın kullanımında ise, konuşan kişinin ağzını tutamaması sebebiyle fiziksel bir kavga, ceza veya toplumsal dışlanma eşiğine adım adım yaklaşmasını ifade eden tehditkar ve uyarıcı bir tona bürünür. Rus argo sisteminde ön eklerin fiillere kattığı sınıra ulaşma anlamı, burada konuşmacının kendi diliyle kendi sonunu hazırlama sürecini tasvir eder.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского argо (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.
- Levin, Y. I. (1986). Об обсценных выражениях русского языка (Rus Dilinin Müstehcen İfadeleri Üzerine).