Домандякаться
(Domandyakatsya)- Çok konuşarak, dırdır ederek veya boş boğazlık yaparak başını belaya sokmak (hak ettiği cezayı/belayı bulmak): Dilini tutamayarak tehlikeli veya kışkırtıcı konuşmalar yapmak suretiyle kendi sonunu hazırlamak.
1. Örnek Cümle:- Ты у меня сейчас домандякаешься! [tı u mi-nya si-ças da-man-dya-iş-sya]
- Benimle böyle konuşmaya devam edersen şimdi boku yiyeceksin!
2. Örnek Cümle:- Домандякался он до того, что его просто выкинули из кабинета. [da-man-dya-kal-sya on da ta-vo, şto i-vo prast-a vı-ki-nu-li is ka-bi-nye-ta]
- Çok konuşup kafa sike sike en sonunda herifi ofisten dışarı fırlattılar.
- Lafla/konuşa konuşa (kaba/ironik biçimde) nihayet bir anlaşmaya varmak veya ortak noktayı bulmak: Uzun, sancılı ve kaba tartışmaların ardından bir karara varmak.
1. Örnek Cümle:- Ну что, домандякались наконец или дальше будете пиздеть? [nu şto, da-man-dya-ka-lis na-ka-nyets i-li dal-şe bu-di-ti piz-det']
- Eee, ne oldu, nihayet bir karara varıp anlaşabildiniz mi yoksa boş yapmaya devam mı edeceksiniz?
2. Örnek Cümle:- Они целый час спорили, но всё-таки домандякались до какого-то решения. [a-ni tse-lıy ças spo-ri-li, no fso-ta-ki da-man-dya-ka-lis da ka-ko-va-ta ri-şe-ni-ya]
- Bir saat boyunca tartıştılar ama sike sike en sonunda bir kararda uzlaştılar.
- Amcık ağızlılık yaparak sınırları zorlamak ve boku yemek
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Домандякаться
Latin Transkripsiyonu: Domandyakatsya
Okunuşu ve Vurgu: [da-man-dya-kat-sya]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Bu fiil, Rusçanın en yaygın ve işlevsel küfür köklerinden biri olan ve kadın cinsel organını tanımlayan манда [man-da] kelimesinden türetilmiştir. Bu kökten türeyen мандякать [man-dya-kat'] fiili, kaba argoda "boş boş konuşmak, kafa ütülemek, dırdır etmek veya saçmalamak" anlamına gelir. Kelimenin başına gelen до- [da-] ön eki ve sonuna gelen ve dönüşlülük bildiren -ся [-sya] eki, eylemin sınırına ulaştığını, aşırıya kaçtığını ve nihayetinde öznenin kendi aleyhine olacak olumsuz bir sonuçla bittiğini gösterir. Dolayısıyla etimolojik olarak "başına bela alana veya boku yiyene kadar boş konuşmak" anlamını taşır.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Sözcük, Rus sokak kültüründe ve hapishane jargonu olan феня [fe-nya] içinde, kişinin dilini tutamaması sonucu karşılaşacağı yaptırımları anlatan zengin kelime grubuna aittir. Rus toplumunda gereksiz, zamansız ya da yetkililere/güç sahiplerine karşı yapılan kaba konuşmaların ağır bedelleri olduğu fikri yaygındır. Benzer bir mantıkla kurulan допиздеться [da-piz-det-sya] fiili ile tamamen eş anlamlıdır. Ancak bu kelime, kökü gereği daha spesifik bir alaycılık ve aşağılama tonu taşır. Gündelik dilde bu fiil, standart dildeki договориться [da-ga-va-rit-sya] (konuşa konuşa bir noktaya varmak) fiilinin son derece kaba, ironik ve tehditkâr bir alternatifi olarak kullanılır. Karşıdaki kişiye "bu gidişle konuşmaların yüzünden başın çok fena ağrıyacak" uyarısını doğrudan ve en kaba şekilde iletmek için tercih edilir.
4. KAYNAKÇA
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).
- Plutser-Sarno, A. (2005). Большой словарь русского мата (Büyük Rus Küfür Sözlüğü). Limbus Press.