Дерьмовый
(Dermovıy)- Kalitesiz, berbat, boktan (Nesneler, durumlar veya işler için): Bir durumun, nesnenin veya olayın beklentileri karşılamaması, kalitesiz olması veya işe yaramaması durumunda kullanılır.
1. Örnek Cümle:- Это дерьмовый фильм, не трать время. [e-ta dir-mo-vıy fil'm, nye trat' vrye-mya]
- Bu boktan bir film, zamanını harcama.
2. Örnek Cümle:- Погода сегодня просто дерьмовая. [pa-go-da si-vod-nya pros-ta dir-mo-va-ya]
- Bugün hava tek kelimeyle boktan.
- Güvenilmez, karaktersiz, adi (İnsanlar için): Karakteri zayıf, bencil, güvenilmez veya başkalarına zarar veren insanları tanımlamak için kaba bir niteleme olarak kullanılır.
1. Örnek Cümle:- Он оказался дерьмовым другом. [on a-ka-zal-sya dir-mo-vım dru-gam]
- O boktan bir arkadaş çıktı.
2. Örnek Cümle:- Не будь дерьмовым человеком, помоги ему. [nye but' dir-mo-vım çi-la-vye-kam, pa-ma-gi ye-mu]
- Adi bir insan olma, ona yardım et.
- Boktan / Bok gibi
1. KELİME VE FONETİK
Kiril Yazılışı: Дерьмовый
Latin Transkripsiyonu: Dermovıy
Okunuşu ve Vurgu: [dir-mo-vıy]
2. ETİMOLOJİK KÖKEN (KÖKENBİLİM)
Kelime, Rusçada dışkı, pislik veya tezek anlamına gelen дерьмо [dir-mo] kökünden türetilmiştir. Köken bilimsel açıdan Proto-Slavca dьrmo kelimesine dayanmaktadır. Bu tarihsel kök, sıyırmak, kesmek veya yırtmak anlamlarına gelen драть [drat'] fiiliyle yakından ilişkilidir. Kelimenin ilk anlam katmanlarında "hayvan derisi kalıntıları, gübre, çöp ve değersiz atıklar" yer alırken, zaman içinde semantik daralmaya uğrayarak kaba argoda doğrudan dışkı anlamını kazanmıştır. Bu isme sıfat yapım eki olan -ов- eklendiğinde elde edilen дерьмовый [dir-mo-vıy] kelimesi ise tam olarak "boktan, bok gibi, çok kötü" anlamına gelen bir niteleme sıfatına dönüşmüştür.
3. SOSYOKÜLTÜREL BAĞLAM VE TARİHÇE
Rus sokak dilinde ve argosunda bu kelime, yoğun bir olumsuz niteleme gücüne sahiptir. Kelime doğrudan kaba bir kökten (дерьмо [dir-mo]) gelse de, Rus dilindeki en sert ve tabu kabul edilen dört ana küfür kökü kadar ağır bir yasaklılık derecesine sahip değildir; ancak yine de resmi veya nazik ortamlarda kullanılamayacak kadar kaba ve dışlayıcıdır. Sovyet dönemi boyunca resmi ideolojinin temiz dil politikasına karşı sokakta, fabrikalarda ve günlük yaşamda sistemin ürettiği kalitesiz tüketim mallarını, bürokratik engelleri ve kötü yaşam koşullarını tanımlamak için sıklıkla kullanılmıştır. Günümüz Rusçasında ise herhangi bir nesnenin kalitesizliğini (örneğin bozuk bir cihazı veya başarısız bir filmi), havanın kötülüğünü veya ahlaken güvenilmez, bencil insanları tasvir etmek amacıyla yaygın bir kötüleyici sıfat olarak varlığını sürdürmektedir.
4. KAYNAKÇA
- Vasmer, M. (1986). Etymological Dictionary of the Russian Language. (Rus Dilinin Etimolojik Sözlüğü).
- Elistratov, V. S. (2000). Словарь русского арго (Rus Argosu Sözlüğü).
- Mokienko, V. M., & Nikitina, T. G. (2000). Большой словарь русского жаргона (Büyük Rus Jargonu Sözlüğü).